Wyniki wyszukiwania dla hasła: Antena kierunkowa YAGI 12dBi z
Z tego co widzę, to podana moc Twojego modułu nadawczego, to 5mW. troche mniej niż moduł telecontrolli. Wychodzi na to, ze za zasięg odpowiada czułość odbiornika. Czyli wiem co poprawić 
Z płytki to wyglada na zwykły układ Colpittsa z rezonatorem SAW i oporem 110 omów w emiterze.
Jesli chodzi o antenę kierunkową, to nie jest łatwo zrobić. I nawet chyba się nie opłaca. W ofercie firmy Dipol są anteny Yagi na 424 MHz w cenie koło 30 zł. Możesz spróbować. dnia Śro 12:33, 18 Mar 2009, w całości zmieniany 1 raz
Z płytki to wyglada na zwykły układ Colpittsa z rezonatorem SAW i oporem 110 omów w emiterze.Jesli chodzi o antenę kierunkową, to nie jest łatwo zrobić. I nawet chyba się nie opłaca. W ofercie firmy Dipol są anteny Yagi na 424 MHz w cenie koło 30 zł. Możesz spróbować. dnia Śro 12:33, 18 Mar 2009, w całości zmieniany 1 raz
Po co to wymyślono:
Obecnie sieci bezprzewodowe robią ogromną karierę, możemy je spotkać w kafejkach, kawiarniach, bankach, hotelach, biurach a także domach. Dla przeciwników jakichkolwiek kabli w domach, mieszkaniach sieci bezpzrzewodowe są doskonałym rozwiązaniem. Ale jak to bywa w teorii wszystko działa, jest łatwe etc. jednak rzeczywistość czasami zaskakuje. Dlatego wpadłem na pomysł, że opiszę kilka urządzeń, metod konfiguracji i zabezpieczeń takich, a także sposoby "dzielenia" na kilka komputerów łączy internetowych.
Sieci WiFi pracują w paśmie 2,4GHz, po raz pierwszy pojawiły się na większą skalę kilka lat temu i ze względu na duży koszt urządzeń początkowo bardzo mało popularne.
Zalety i wady:
Co zrobić by móc z tego skorzystać:
Aby skorzystać z dobrodziejstwa WiFi trzeba posiadać komputer typu dektop lub laptop albo pocket pc wyposażony w odpowiednią kartę WiFi. Oraz być w zasięgu takiej sieci do której będziemy mogli mieć otwarty dostęp.
Jeśli chcielibyśmy posiadać sieć bezprzewodową w domu, a posiadamy przy okazji stałe łącze typu Neostrada czy internet z sieci kablowej powinniśmy zaopatrzyć się w odpowiedni router. Czyli urządzenie pozwalające odbierać sygnał od naszego dostawcy internetowego, rozdzielać go na nasze komputery i dostarczać internet poprzez WiFi albo zwykły kabel sieciowy. Obecnie można kupić kilka naprawdę dobrych, markowych urządzeń, które zapewnią nam bezproblemowy dostęp do internetu poprzez WiFi.
Obecnie najpopularniejszym standardem jest specyfikacja 802.11g pozwalająca na transfer danych z prędkością do 54Mbit/s co jest wartością wystaraczającą do dzielenia internetu jak i tworzenia domowych sieci LAN.
Dodatkowe technologie:
Kilka firm np. Linksys czy U.S. Robotics wprowadza własne rozwiązania o większej prędkości i zasięgu.
Linksys:
Range Booster - większy zasięg dzięki dwóch nadajnikom i odbiornikom
Speed Booster - zwiększenie prędkości sieci do 108Mbit/s m.in dzięki zastosowaniu podwójnych nadajników i odbiorników.
SRX/MIMO - wykorzystanie do trzech nadajnków i dwóch odbiorników pozwala na zwiększenie zasięgu, prędkości, a także dzięki wykorzystaniu techniki odbijania fal od przeszkód - eliminuje tzw. "martwe strefy".
U.S. Robotics
MAXg - prędkość zwiększona do 108-125Mbit/s
Nie warto kupować urządzeń pracujących tylko w standardzie 802.11a, 802.11b, 802.11d gdyż są one przestarzałe, zbyt wolne (1-11Mbit/s) i oferujące bardzo słabe systemy zabezpieczeń typu WEP, który można złamać w kilka minut.
Najnowszym właśnie wchodzącym standardem jest 802.11n.
Podłączenie do sieci WiFi:
Start > Ustawienia > Panel Sterowania > Połączenia sieciowe:
Odszukujemy: Wireless Network Connection (Połączenie bezprzewodowe). Klikamy prawym przyciskiem i wybieramy Właściwości a następnie przechodzimy do zakładki Wireless Network (Sieci bezprzedowe). Jeśli znamy ustawienia sieci klikamy na przycisk dodaj:
Uzupełniamy:
- Nazwę sieci SSID:
- Autentykację (tu polecam WPA, WPA-PSK, a najlepiej Radius - oczywiście można wybrać taki standard jaki obsługuje sieć do której się podłączamy)
- Szyfrowanie (polecam AES, jest nie do przejścia w porównaniu z TKIP)
- Klucz sieciowy czyli po prostu hasło
Wybór odpowiednich urządzeń:
Karty do laptopa:
Do laptopa będziemy potrzebowali karty WiFi w postaci karty PCMCIA albo modułu podłączanego do złącza MiniPCI ewentualnie USB.
- Linksys Wireless-G Notebook Adapter - WPC54G ver.3
- US Robotics MAXg Wireless PCMCIA Card
- Linksys Wireless-G USB - WUSB54GC-EU
- Intel PRO/Wireless 2915ABG lub starszy Intel Wireless Pro / 2200b/g - są to karty MiniPCI instalowane w laptopach z technologią Centrino
Karty do desktopa:
Będziemy potrzebowali karty PCI albo USB:
- Linksys Wireless-G RangeBooster PCI - WMP54GR
- Linksys Wireless G SRX MIMO PCI - WMP54GX
- Linksys Wireless-G USB - WUSB54GC-EU
Wymienione powyżej karty pracują w standardach 802.11b i 802.11g, z prędkością co najmniej 54Mbit/s. Niektóre pracują na 108Mbit/s, a U.S. Robotics 125Mbit/s - oczywiście router też musi obsługiwać tą technologię w przeciwnym razie pozostanie nam prędkość 54Mbit/s. Wszystkie te karty obsługują autentykację WPA, szyfrowanie AES.
Karty WiFi do PocketPC:
- Linksys WCF12 CF-WiFi
- Karta CompactFlash typu I
- Kompatybilna ze standardem IEEE 802.11b
- Transfer do 11Mbps
- Szyfrowanie (WEP) 128-bitowe
Odpowiedni router/access point + dzielenie łącza internetowego na kilka komputerów:
W przypadku wyboru routera i uniknięcia rozczarowania oraz częstego resetowania zawieszającego się urządzenia radzę dołożyć do dobrego, markowego urządzenia. Które umożliwi nam odpowiedni zasięg, mnogość konfiguracji, stabilność i bezpieczeństwo oraz bezproblemową pracę. Polecam firym Linksys, U.S. Robotics, 3Com, DLink (dla mniej zamożnych). Na prawdę nie warto oszczędzać na routerze, ale też bez sensu kupować sprzęt z najwyższej półki jeśli go nie wykorzystamy w pełni.
Jeśli zależy nam na zasięgu w jedym/dwóch pomieszczeniach z jedną betonową ścianą lub kartonowo gipsową. Spokojnie wystarczy nam taki mały kompaktowy (sympatyczny) routerek:
- Linksys Wireless-G Router WRT54GC
- bardzo stabilny
- można zainstalować opcjonalną antenę
- bardzo małe rozmiary
- mnogość opcji do skonfigurowania
- łatwa obsługa
- posiada router, access point, switch i sprzętowego firewall'a
- obsługuje sieci 802.11b i 802.11g
- tani
Do większych, kilku pokojowych mieszkań, małych jednopiętrowych domów:
Zasięg "przebija się" przez trzy ściany lub jeden strop. Ściany betonowe, żelbetowe.
- Linksys Wireless-G Broadband Router - WRT54GL
- stabilny
- legenda - bez kompromisowy zasięg - obecnie trudny do zdobycia (nie mam na myśli wersji EU
- mnogość opcji do skonfigurowania
- łatwa obsługa
- posiada router, access point, switch i sprzętowego firewall'a
- obsługuje sieci 802.11b i 802.11g
- profesjonalny sprzęt za niezłą cenę
- możliwość wgrywania software'u pozwalającego na zwiększenie mocy nadajników
- odkręcane anteny
- US Robotics ADSL Modem/Router 9106 Annex A - dla Neostrady. Zastępuje dodatkowo słabej jakości modem sprzedawany wraz z Neostradą.
- bardzo dobry zasięg z firmware'em w wersji 2.6
- autopołączenie po zerwaniu połączenia lub przywróceniu połączenia przez Neo po awarii
- wbudowany modem ADSL, router, access point, sprzętowy firewall, switch czteroportowy
- stabilny
- spore możliwości konfiguracji
- cena trochę wysoka
- duża temperatura pracy
- możliwość wgrania firmware'u open-source i zwiększenia mocy nadajnika
- bardzo dobry zasięg - trzy ściany z betonu to żaden problem dla tego sprzętu
- odkręcane anteny
- US Robotics ADSL2+ MAXg Modem/Router 9108 Annex A - następca 9106
Zdecydowanie do dwupiętrowych domów, zasięg do czterech ścian. Ze względu na specyfikę technologii SRX/MIMO zasięg poprawiają np. otwarte drzwi - router wykorzytuje technologię odbicia fal od przeszkód.
- Linksys Wireless-G MIMO Router - WRT54GX-EU - waga super ciężka
- stabilny
- obsługuje sieci 802.11b i 802.11g
- łatwa obsługa
- mnogość opcji do skonfigurowania
- bardzo duży zasięg
- technologia SRX/MIMO - trzy nadajniki, dwa odbiorniki - znaczne zwiększenie zasięgu
- eliminacja "martwych stref"
- drogi, ale jak ktoś ma dwupiętrowy dom to naprawdę warto
- nie odkręcane anteny (wersja GX v.2.0 ma odkręcane)
Wszystkie zaproponowane przeze mnie karty jak i routery obsługują skuteczny system zabezpieczeń w postaci autentykacji WPA, WPA-PSK, Radius, WRT54GX obsługuje WPA2 podobnie jak U.S. Robotics MaxG ADSL2+ 9108. Posiadają sprzętowe, skuteczne firewall'e, jako routery posiadają serwer DHCP, NAT, przekierowanie portów, kontrola połączeń i zawartości danych. Obsługują klientów typu DynDNS, No-IP w celu obejścia problemu zmiennego IP - przydatne dla osób stawiających serwery. I wiele, wiele innych ciekawych i przydatnych funkcji.
Zasięg i odpowiednie umiejscowienie routera
- Umiejscowienie routera:
Sieci, a raczej routery WiFi nie lubią stać na podłodze, chowane za szafami, w piwnicach. To drastycznie obniża zasięg sieci. Dla routera powinniśmy wybrać takie miejsce gdzie będzie stał w miarę wysoko np. na szafie - w ten sposób ograniczymy ilość przeszkód w postaci mebli, krzeseł, itp. Dobrze byłoby gdyby to było w miarę centralne miejsce w mieszkaniu, domu, tak by zasięg pokrywał jak najwięcej pomieszczeń.
- Ułożenie anten routera:
Antena dokólna (taka jak na obrazkach z routerami) routera ustawiona pionowo do góry wysyła sygnał w poziomie. Jeśli antenę ustawimy pod kątem 45 stopni sygnał będzie wysyłany częściowo do góry i na boki.
Warto poeksperymentować z antenami, szczególnie w supiętrowych domach. Może to znacznie poprawić zasięg.
Rodzaje anten i ich zastosowanie opiszę później.
- Materiały, ściany - czyli co tłumi sygnał:
Niestety im więcej ścian, stropów i innych przeszkód tym bardziej spada zasięg naszej sieci. Najgorszym materiałem są ściany żelbetowe, metalowe siatki (działają jak klatki Faraday'a)i najgorsza z najgorszych drewniana boazeria. Tak, tak - 0,5cm warstwa drewna jest równie skuteczna w tłumieniu sygnału co 1 metrowa ściana z betonu. Nie raz spotkałem się z przypadkiem gdzie boazeria tak tłumiła sygnał, że router musiał stać w tym samym pomieszczeniu co komputer z kartą WiFi. W drewnianych domach ustawianie sieci WiFi jest wyjątkowo żmudne i czasochłonne.
- Zasięg poza budynkiem:
Tu także istnieją ograniczenia, a są nimi: odległość, przeszkody terenowe np. drzewa, budynki, warunki atmosferyczne - szczególnie deszcz i śnieg, czasami też mgła. Aby rozwiązać problem odległości stosuje się anteny kierunkowe i panelowe.
Bezpieczeństwo - bardzo ważne - przeczytaj uważnie
Właściwie od tego powinienem zacząć
Pierwsze sieci WiFi pracowały w zasadzie bez zabezpieczeń w trybie otwartym (Open) jak się domyślacie włamianie do takiej sieci było banalne, na nic zdawały się wymyślne hasła. Nawet wpuszczanie do sieci komputerów o danym IP czy adresie MAC karty sieciowej było bardzo proste do obejścia.
Niedługo pojawił się system WEP - niestety bardzo szybko shackowany i równie skuteczny co sieci bez jakichkolwiek zabezpieczeń. WEP po jakimś czasie unowocześniono dorzucając system szyfrowania TKIP co tylko przedłużyło agonię tego systemu.
Aby skutecznie zabepieczyć sieć przed intruzami należy wybrać autentykację WPA albo WPA2. Jest to technologia bardzo odporna na ataki, można ją złamać tylko wtedy gdy router jest źle skonfigurowany. Standard zabezpieczeń WPA wzmacnia szyfrowanie AES oraz opcjonalny Pre-Shared Key w skrócie PSK - są to klucze, które w zdefiniowanym czasie są przez router i połączoną z nim kartę sieciową zmieniane np. po 5 minutach stąd hackowanie takiej sieci staje się bez sensu. Co pięć minut jest nowy klucz, który trzeba złamać.
W firmach wykorzystywana jest autentykacja oparta o serwery Radius, ale na razie nie będę Wam mieszał w głowach tym rozwiązaniem
Wiele routerów/access pointów obsługuje filtrowanie po adresach MAC. Jest to rozwiązanie polegające na wpisaniu do konfiguracji routera adresu karty sieciowej. W wyniku czego router "wpuszcza" tylko te karty, które zna. Te które są obce są odrzucane, nie mają dostępu do naszej sieci. Część routerów obsługuje filtrowanie pod MAC adresach + adresach IP.
A więc jeśli korzystamy z konfiguracji zabezpieczeń WPA/WPA2 + AES + PSK + filtrowanie po adresach MAC nasza sieć jest w 99,9% bezpieczna i nikt się do niej nie włamie.
Jeśli korzystamy z WEP + TKIP + filtrowanie po MAC adresach to: łamię WEP, hasło, skanuję sieć, wyszukuję MAC adresy i IP zarejestrowane w tej sieci. Zmieniam adres MAC swojej karty sieciowej na taki, który zeskanowałem w atakowanej sieci, konfiguruję połączenie bezprzewodowe i korzystam z czyjejś sieci.
Nie ma to jak bezpłatny internet, a i można przy okazji czyjeś zdjęcia z wakacji pooglądać
Proste, prawda, wystarczy przespacerować się Nowym Światem w Wawie z Ipaq'em wyposażonym w kartę WiFi i zrobić zawody: komu uda się włamać do jak największej ilości sieci. Oczywiście tylko dla sportu
Wykorzytanie tak silnych zabezpieczeń w postaci WPA-PSK + AES + MAC filtering jest okupione spadkiem przepustowości łącza o około 40%. Ale w tej sytuacji nasza sieć jest bezpieczna.
Zabezpieczenie routera:
Aby nasza sieć była bezpieczna musimy zadbać o prawidłową konfigurację routera. Często spotykam się z sytuacją gdy hasło dzięki któremu możemy zalogować się do konsoli routera pozostaje takie samo jak w instrukcji albo użytkownicy zmieniają je na bardzo krótkie, popularne słowa. To bardz ogroźny błąd - hasło powinno być w miarę długie, posiadać oprócz liter także cyfry i znaki specjalne. Nawet podczas ataku brute-force przełamanie tego zabezpieczenia będzie trwało znacznie dłużej lub nie powiedzie się, albo intruz znudzi się i da sobie spokój.
Identycznie powinniśmy postąpić z hasłem dostępowym do naszej sieci i bardziej skomplikowane tym bardziej bezpieczne.
Innym błędem jest ustawianie zdalnego dostępu do konsoli (Remote Managment) routera bądź zdalnej aktualizacji (firmware'u) oprogramowania routera (Remote Upgrade). Te funkcje są pożyteczne ale w połączeniu ze krótkim, prostym hasłem są dużym zagrożeniem. Jeśli mamy fizyczny dostęp do routera poprzez sieć LAN zrezygnujmy z obu tych opcji.
Nazwa naszej sieci bezprzewodowej (SSID) pokazuje naszą sieć w "eterze" - wszystkie obecnie sprzedawane routery pozwalają na ukrycie nazwy sieci WiFi. Nie widzimy naszej sieci na liście w połączeniu bezprzeowodowym, pomimo tego ręcznie możemy się podłączyć do naszej sieci bezprzewodowej
Powinniśmy także wyłączyć funkcję UPnP - Universal Plug & Play - po co ułatwiać pracę hakerowi
Ostatnim rażącym błędem jest wpisywanie adresu IP komputera do tzw. DMZ - Demilitaried Zone. W routerze funkcja ta przekierowywuje wszystkie dostępne porty na komputer, którego adres IP podaliśmy. Router wyłącza firewall dla takiego komputera. Jeśli komputer ten nie posiada software'owego firewall'a i antywirusa możemy przygotować się na przykre konsekwencje. Umieszczenie takiego kompa w DMZ to powolne samobójstwo dla systemu.
Z błędem tym spotykam się wśród niedoświadczonych użytkowników, którzy nie mogą uzyskać "High ID" w Emule'u lub innym sofcie P2P z powodu pracy za NAT'em.
Owszem można uzyskać High ID w bezpieczny sposób, po prostu trzeba przekierować porty na odpowiedni IP naszego komputera
Co zrobić aby zwiększyć zasięg sieci:
Oprócz odpowiedniego ustawienia anten i umiejscowienia routera czasami nie udaje się uzyskać zadowolającego efektu w postaci zasięgu i prędkości łącza.
Aby poprawić zasięg w urządzeniach WiFi można dobrać odpowiedni kanał (Channel). Kanałów do wyboru mamy do 13 w Europie i do 12 w USA. Często zdarza się, że nawet po ustawieniu "na sztywno" kanału nawet w routerach, które same dobierają kanały można poprawić zasięg, prędkość i przepustowość połaczenia bezprzewodowego.
Jeśli mamy dwa komputery można to bardzo łatwo sprawdzić kopiując np. 300MB plik - na niektórych kanałach będzie to trwało krócej, na innych dłużej. Dobierając zły kanał można całkowicie utracić sygnał z routerem stojącym pół metra od komputera
Jeśli metody powyżej zawiodą musimy skorzystać z rozwiązań sprzętowych nie koniecznie wymieniając router na lepszy.
Bardzo często pomoga wymiana anten routera na takie o większej mocy. Standardowo montowane anteny posiadają 2dBi, natomiast możemy dokupić antenę 5dBi, a nawet 7dBi.
Można też dokupić specjalny statyw do którego wkręcamy antenę, a sam statyw podłączamy giętkim, długim kablem do routera.
W sytuacjach "drastycznych" można wykorzystać drugi router jako tzw. most (brigde) (np. U.S. Robotics 9106), który zwiększy zasięg naszej sieci nie tylko na obrzeżach, ale "pociągnie" sygnał jeszcze dalej. Innym rodzajem takiego wzmacniacza sygnału są tzw. repeatery (np. U.S. Robotics MAXg Range Extender) - są to access pointy, które mają za zadanie przedłużyć naszą sieć - najczęściej nie potrafią oprócz tego nic innego czyli nie są pełnym routerem, nie posiadają switcha itp.
Zupełnie inna sytaucja jest ze zwiększaniem zasięgu sieci nawet do kilku kilometrów na otwartej przestrzeni. Tutaj niezastąpione okażą się anteny kierunkowe, panelowe i paraboliczne. Sprawdzają się idealnie w "transporcie" sygnału na duże odległości o których mogą tylko pomarzyć anteny dookólne standardowo montowane w routerach.
- Jak podłączyć antenę do routera, access pointa, karty sieciowej (do desktopa)
Musimy posiadać urządzenie od którego można odkręcić fabryczną antenę zazwyczaj dookólną. Oprócz możliwości demontażu sprzęt powinien posiadać złącze R-SMA do którego wkręcimy kabel bądź samą antenę. Co zrobić jeśli mamy router ze złączem R-SMA, a kupiliśmy antenę ze złączem np. N ponieważ nie było modelu z właściwym złączem. Wtedy dokupujemy odpowiednią przejściówkę. Np.:
- Konektor antenowy RP-SMA/Nm - 20 cm na przewodzie RG-58
- Antena kierunkowa: Interline BabuYAGA 14dBi
Antena typu Yagi, jej zadaniem jest maksymalne skupienie wiązki promieniowania i skierowanie do konkretnego punktu np. sąsiedniego domu w którym znajduje się router WiFi.
- Antena paraboliczna: Interline Parabolic maxi 27 dBi
- Antena sektorowa: Interline SectorVP Maxi
- Antena panelowa: Interline Panel R-SMA 8 dBi 3m
W tylnej części anteny znajduje się płaski ekran pozwalający na maksymalne skupienie odbitej fali radiowej.
Temat anten potraktowałem wyjątkowo skrótowo gdyż z nich nie korzystam z wyjątkiem kierunkowej
Inne urządzenia WiFi:
W interfejs WiFi wyposażane są także m.in. kamery, drukarki (drukarka musi posiadać tzw. print serwer). Dzięki wyposażeniu urządzeń dodatkowych w moduły bezprzewodowe nie tylko pozbywamy się kabli, ale dodatkowo umożliwiamy wykorzystanie np. drukarki przez większa ilość osób - jest szczególnie przydatne w biurach gdzie z jednej drukarki naraz chce korzystać klika osób.
- Linksys Wireless-G kamera internetowa WVC54G
- zaletą tej kamery oprócz jej "bezprzewodowości" jest możliwość połączenia się zdalnie poprzez internet (po drodze wymgany jest router) i sprawdzenie co się dzieje np. w mieszkaniu. Inną funkcją jest detekcja ruchu - nie jestem pewnien jak jest z tym modelem ale moja kamera Intellinet - jeśli wykryje jakiś ruch - robi serię zdjęć i wysyła je maila
- Linksys Wireless-G Print Server - WPS54G
Tak jak pisałem wcześniej dzięki temu printserwerowi możemy udostępnić drukarkę lub kombajn all-in-one (musi posiadać interfejs Ethernet by móc korzystać zdalnie ze skanera) większej liczbie użytkowników. Bez ciągnięcia niepotrzebnych kabli lub gdy nie mamy takiej możliwości
- HP OfficeJet 7410 wyposażony w interfejs WiFi
Nowinki w postaci standardu 802.11n (draft):
- Linksys Wireless-N Broadband Router - WRT300N
- Linksys Wireless-N PCI Adapter - WMP300N
- Linksys Wireless-N PCMCIA Adapter - WPC300N
Dema routerów - zobacz jak wygląda oprogramowanie routera, który chcesz kupić:
C.D.N.
Wszystkie prawa zastrzeżone. Jestem jedyną osobą, która opracowała ten tekst i bez mojej zgody nie wolno go kopiować. Podane rozwiązania jak i sprzęt (poza niektórymi antenami) zostały przeze przetestowane
Obecnie sieci bezprzewodowe robią ogromną karierę, możemy je spotkać w kafejkach, kawiarniach, bankach, hotelach, biurach a także domach. Dla przeciwników jakichkolwiek kabli w domach, mieszkaniach sieci bezpzrzewodowe są doskonałym rozwiązaniem. Ale jak to bywa w teorii wszystko działa, jest łatwe etc. jednak rzeczywistość czasami zaskakuje. Dlatego wpadłem na pomysł, że opiszę kilka urządzeń, metod konfiguracji i zabezpieczeń takich, a także sposoby "dzielenia" na kilka komputerów łączy internetowych.
Sieci WiFi pracują w paśmie 2,4GHz, po raz pierwszy pojawiły się na większą skalę kilka lat temu i ze względu na duży koszt urządzeń początkowo bardzo mało popularne.
Zalety i wady:
Zalety
* Wiele sprawdzonych produktów na rynku.
* Konkurencja pomiędzy operatorami i producentami sprzętu.
* Zapewnienie obsługi poruszających się urządzeń sieciowych (nie wszystkie sieci).
* Urządzenia WiFi mogą pracować w trybach Infrastructure (karta WiFi + access point/router) i Ad-Hoc (karta WiFi + karta WiFi)
Wady
* Wykorzystywany w WiFi standard 802.11b i 802.11g wykorzystuje pasmo 2,4 GHz. W tym samym zakresie pracują takie urządzenia jak Bluetooth, kuchenki mikrofalowe, telefony bezprzewodowe, radiowa telewizja przemysłowa oraz wiele innych. Efektem może być zagłuszanie sygnałów WiFi i ograniczenie rozmiaru hotspota.
* Sieci WiFi mają mały zasięg. Zwykle hotspot oparty na 802.11b lub 802.11g ma rozmiar 46 metrów w pomieszczeniach lub 92 metrów na zewnątrz.
* Zużycie mocy elektrycznej jest spore, a na dodatek punkt dostępowy się grzeje.
* Jeżeli urządzenie wykorzystujące WiFi nie zostanie poprawnie skonfigurowane, może się stać łatwym celem ataku. Wykorzystywany w sieciach radiowych standard kryptografii WEP jest łatwy do złamania. Jednak operatorzy wprowadzają powoli inny protokół WPA, który ma zapewnić lepsze bezpieczeństwo.
Co zrobić by móc z tego skorzystać:
Aby skorzystać z dobrodziejstwa WiFi trzeba posiadać komputer typu dektop lub laptop albo pocket pc wyposażony w odpowiednią kartę WiFi. Oraz być w zasięgu takiej sieci do której będziemy mogli mieć otwarty dostęp.
Jeśli chcielibyśmy posiadać sieć bezprzewodową w domu, a posiadamy przy okazji stałe łącze typu Neostrada czy internet z sieci kablowej powinniśmy zaopatrzyć się w odpowiedni router. Czyli urządzenie pozwalające odbierać sygnał od naszego dostawcy internetowego, rozdzielać go na nasze komputery i dostarczać internet poprzez WiFi albo zwykły kabel sieciowy. Obecnie można kupić kilka naprawdę dobrych, markowych urządzeń, które zapewnią nam bezproblemowy dostęp do internetu poprzez WiFi.
Obecnie najpopularniejszym standardem jest specyfikacja 802.11g pozwalająca na transfer danych z prędkością do 54Mbit/s co jest wartością wystaraczającą do dzielenia internetu jak i tworzenia domowych sieci LAN.
Dodatkowe technologie:
Kilka firm np. Linksys czy U.S. Robotics wprowadza własne rozwiązania o większej prędkości i zasięgu.
Linksys:
Range Booster - większy zasięg dzięki dwóch nadajnikom i odbiornikom
Speed Booster - zwiększenie prędkości sieci do 108Mbit/s m.in dzięki zastosowaniu podwójnych nadajników i odbiorników.
SRX/MIMO - wykorzystanie do trzech nadajnków i dwóch odbiorników pozwala na zwiększenie zasięgu, prędkości, a także dzięki wykorzystaniu techniki odbijania fal od przeszkód - eliminuje tzw. "martwe strefy".
U.S. Robotics
MAXg - prędkość zwiększona do 108-125Mbit/s
Nie warto kupować urządzeń pracujących tylko w standardzie 802.11a, 802.11b, 802.11d gdyż są one przestarzałe, zbyt wolne (1-11Mbit/s) i oferujące bardzo słabe systemy zabezpieczeń typu WEP, który można złamać w kilka minut.
Najnowszym właśnie wchodzącym standardem jest 802.11n.
Podłączenie do sieci WiFi:
Start > Ustawienia > Panel Sterowania > Połączenia sieciowe:
Odszukujemy: Wireless Network Connection (Połączenie bezprzewodowe). Klikamy prawym przyciskiem i wybieramy Właściwości a następnie przechodzimy do zakładki Wireless Network (Sieci bezprzedowe). Jeśli znamy ustawienia sieci klikamy na przycisk dodaj:
Uzupełniamy:
- Nazwę sieci SSID:
- Autentykację (tu polecam WPA, WPA-PSK, a najlepiej Radius - oczywiście można wybrać taki standard jaki obsługuje sieć do której się podłączamy)
- Szyfrowanie (polecam AES, jest nie do przejścia w porównaniu z TKIP)
- Klucz sieciowy czyli po prostu hasło
Wybór odpowiednich urządzeń:
Karty do laptopa:
Do laptopa będziemy potrzebowali karty WiFi w postaci karty PCMCIA albo modułu podłączanego do złącza MiniPCI ewentualnie USB.
- Linksys Wireless-G Notebook Adapter - WPC54G ver.3
- US Robotics MAXg Wireless PCMCIA Card
- Linksys Wireless-G USB - WUSB54GC-EU
- Intel PRO/Wireless 2915ABG lub starszy Intel Wireless Pro / 2200b/g - są to karty MiniPCI instalowane w laptopach z technologią Centrino
Karty do desktopa:
Będziemy potrzebowali karty PCI albo USB:
- Linksys Wireless-G RangeBooster PCI - WMP54GR
- Linksys Wireless G SRX MIMO PCI - WMP54GX
- Linksys Wireless-G USB - WUSB54GC-EU
Wymienione powyżej karty pracują w standardach 802.11b i 802.11g, z prędkością co najmniej 54Mbit/s. Niektóre pracują na 108Mbit/s, a U.S. Robotics 125Mbit/s - oczywiście router też musi obsługiwać tą technologię w przeciwnym razie pozostanie nam prędkość 54Mbit/s. Wszystkie te karty obsługują autentykację WPA, szyfrowanie AES.
Karty WiFi do PocketPC:
- Linksys WCF12 CF-WiFi
- Karta CompactFlash typu I
- Kompatybilna ze standardem IEEE 802.11b
- Transfer do 11Mbps
- Szyfrowanie (WEP) 128-bitowe
Odpowiedni router/access point + dzielenie łącza internetowego na kilka komputerów:
W przypadku wyboru routera i uniknięcia rozczarowania oraz częstego resetowania zawieszającego się urządzenia radzę dołożyć do dobrego, markowego urządzenia. Które umożliwi nam odpowiedni zasięg, mnogość konfiguracji, stabilność i bezpieczeństwo oraz bezproblemową pracę. Polecam firym Linksys, U.S. Robotics, 3Com, DLink (dla mniej zamożnych). Na prawdę nie warto oszczędzać na routerze, ale też bez sensu kupować sprzęt z najwyższej półki jeśli go nie wykorzystamy w pełni.
Jeśli zależy nam na zasięgu w jedym/dwóch pomieszczeniach z jedną betonową ścianą lub kartonowo gipsową. Spokojnie wystarczy nam taki mały kompaktowy (sympatyczny) routerek:
- Linksys Wireless-G Router WRT54GC
- bardzo stabilny
- można zainstalować opcjonalną antenę
- bardzo małe rozmiary
- mnogość opcji do skonfigurowania
- łatwa obsługa
- posiada router, access point, switch i sprzętowego firewall'a
- obsługuje sieci 802.11b i 802.11g
- tani
Do większych, kilku pokojowych mieszkań, małych jednopiętrowych domów:
Zasięg "przebija się" przez trzy ściany lub jeden strop. Ściany betonowe, żelbetowe.
- Linksys Wireless-G Broadband Router - WRT54GL
- stabilny
- legenda - bez kompromisowy zasięg - obecnie trudny do zdobycia (nie mam na myśli wersji EU
- mnogość opcji do skonfigurowania
- łatwa obsługa
- posiada router, access point, switch i sprzętowego firewall'a
- obsługuje sieci 802.11b i 802.11g
- profesjonalny sprzęt za niezłą cenę
- możliwość wgrywania software'u pozwalającego na zwiększenie mocy nadajników
- odkręcane anteny
- US Robotics ADSL Modem/Router 9106 Annex A - dla Neostrady. Zastępuje dodatkowo słabej jakości modem sprzedawany wraz z Neostradą.
- bardzo dobry zasięg z firmware'em w wersji 2.6
- autopołączenie po zerwaniu połączenia lub przywróceniu połączenia przez Neo po awarii
- wbudowany modem ADSL, router, access point, sprzętowy firewall, switch czteroportowy
- stabilny
- spore możliwości konfiguracji
- cena trochę wysoka
- duża temperatura pracy
- możliwość wgrania firmware'u open-source i zwiększenia mocy nadajnika
- bardzo dobry zasięg - trzy ściany z betonu to żaden problem dla tego sprzętu
- odkręcane anteny
- US Robotics ADSL2+ MAXg Modem/Router 9108 Annex A - następca 9106
Zdecydowanie do dwupiętrowych domów, zasięg do czterech ścian. Ze względu na specyfikę technologii SRX/MIMO zasięg poprawiają np. otwarte drzwi - router wykorzytuje technologię odbicia fal od przeszkód.
- Linksys Wireless-G MIMO Router - WRT54GX-EU - waga super ciężka
- stabilny
- obsługuje sieci 802.11b i 802.11g
- łatwa obsługa
- mnogość opcji do skonfigurowania
- bardzo duży zasięg
- technologia SRX/MIMO - trzy nadajniki, dwa odbiorniki - znaczne zwiększenie zasięgu
- eliminacja "martwych stref"
- drogi, ale jak ktoś ma dwupiętrowy dom to naprawdę warto
- nie odkręcane anteny (wersja GX v.2.0 ma odkręcane)
Wszystkie zaproponowane przeze mnie karty jak i routery obsługują skuteczny system zabezpieczeń w postaci autentykacji WPA, WPA-PSK, Radius, WRT54GX obsługuje WPA2 podobnie jak U.S. Robotics MaxG ADSL2+ 9108. Posiadają sprzętowe, skuteczne firewall'e, jako routery posiadają serwer DHCP, NAT, przekierowanie portów, kontrola połączeń i zawartości danych. Obsługują klientów typu DynDNS, No-IP w celu obejścia problemu zmiennego IP - przydatne dla osób stawiających serwery. I wiele, wiele innych ciekawych i przydatnych funkcji.
Zasięg i odpowiednie umiejscowienie routera
- Umiejscowienie routera:
Sieci, a raczej routery WiFi nie lubią stać na podłodze, chowane za szafami, w piwnicach. To drastycznie obniża zasięg sieci. Dla routera powinniśmy wybrać takie miejsce gdzie będzie stał w miarę wysoko np. na szafie - w ten sposób ograniczymy ilość przeszkód w postaci mebli, krzeseł, itp. Dobrze byłoby gdyby to było w miarę centralne miejsce w mieszkaniu, domu, tak by zasięg pokrywał jak najwięcej pomieszczeń.
- Ułożenie anten routera:
Antena dokólna (taka jak na obrazkach z routerami) routera ustawiona pionowo do góry wysyła sygnał w poziomie. Jeśli antenę ustawimy pod kątem 45 stopni sygnał będzie wysyłany częściowo do góry i na boki.
Warto poeksperymentować z antenami, szczególnie w supiętrowych domach. Może to znacznie poprawić zasięg.
Rodzaje anten i ich zastosowanie opiszę później.
- Materiały, ściany - czyli co tłumi sygnał:
Niestety im więcej ścian, stropów i innych przeszkód tym bardziej spada zasięg naszej sieci. Najgorszym materiałem są ściany żelbetowe, metalowe siatki (działają jak klatki Faraday'a)i najgorsza z najgorszych drewniana boazeria. Tak, tak - 0,5cm warstwa drewna jest równie skuteczna w tłumieniu sygnału co 1 metrowa ściana z betonu. Nie raz spotkałem się z przypadkiem gdzie boazeria tak tłumiła sygnał, że router musiał stać w tym samym pomieszczeniu co komputer z kartą WiFi. W drewnianych domach ustawianie sieci WiFi jest wyjątkowo żmudne i czasochłonne.
- Zasięg poza budynkiem:
Tu także istnieją ograniczenia, a są nimi: odległość, przeszkody terenowe np. drzewa, budynki, warunki atmosferyczne - szczególnie deszcz i śnieg, czasami też mgła. Aby rozwiązać problem odległości stosuje się anteny kierunkowe i panelowe.
Bezpieczeństwo - bardzo ważne - przeczytaj uważnie
Właściwie od tego powinienem zacząć
Pierwsze sieci WiFi pracowały w zasadzie bez zabezpieczeń w trybie otwartym (Open) jak się domyślacie włamianie do takiej sieci było banalne, na nic zdawały się wymyślne hasła. Nawet wpuszczanie do sieci komputerów o danym IP czy adresie MAC karty sieciowej było bardzo proste do obejścia.
Niedługo pojawił się system WEP - niestety bardzo szybko shackowany i równie skuteczny co sieci bez jakichkolwiek zabezpieczeń. WEP po jakimś czasie unowocześniono dorzucając system szyfrowania TKIP co tylko przedłużyło agonię tego systemu.
Aby skutecznie zabepieczyć sieć przed intruzami należy wybrać autentykację WPA albo WPA2. Jest to technologia bardzo odporna na ataki, można ją złamać tylko wtedy gdy router jest źle skonfigurowany. Standard zabezpieczeń WPA wzmacnia szyfrowanie AES oraz opcjonalny Pre-Shared Key w skrócie PSK - są to klucze, które w zdefiniowanym czasie są przez router i połączoną z nim kartę sieciową zmieniane np. po 5 minutach stąd hackowanie takiej sieci staje się bez sensu. Co pięć minut jest nowy klucz, który trzeba złamać.
W firmach wykorzystywana jest autentykacja oparta o serwery Radius, ale na razie nie będę Wam mieszał w głowach tym rozwiązaniem
Wiele routerów/access pointów obsługuje filtrowanie po adresach MAC. Jest to rozwiązanie polegające na wpisaniu do konfiguracji routera adresu karty sieciowej. W wyniku czego router "wpuszcza" tylko te karty, które zna. Te które są obce są odrzucane, nie mają dostępu do naszej sieci. Część routerów obsługuje filtrowanie pod MAC adresach + adresach IP.
A więc jeśli korzystamy z konfiguracji zabezpieczeń WPA/WPA2 + AES + PSK + filtrowanie po adresach MAC nasza sieć jest w 99,9% bezpieczna i nikt się do niej nie włamie.
Jeśli korzystamy z WEP + TKIP + filtrowanie po MAC adresach to: łamię WEP, hasło, skanuję sieć, wyszukuję MAC adresy i IP zarejestrowane w tej sieci. Zmieniam adres MAC swojej karty sieciowej na taki, który zeskanowałem w atakowanej sieci, konfiguruję połączenie bezprzewodowe i korzystam z czyjejś sieci.
Nie ma to jak bezpłatny internet, a i można przy okazji czyjeś zdjęcia z wakacji pooglądać
Proste, prawda, wystarczy przespacerować się Nowym Światem w Wawie z Ipaq'em wyposażonym w kartę WiFi i zrobić zawody: komu uda się włamać do jak największej ilości sieci. Oczywiście tylko dla sportu
Wykorzytanie tak silnych zabezpieczeń w postaci WPA-PSK + AES + MAC filtering jest okupione spadkiem przepustowości łącza o około 40%. Ale w tej sytuacji nasza sieć jest bezpieczna.
Zabezpieczenie routera:
Aby nasza sieć była bezpieczna musimy zadbać o prawidłową konfigurację routera. Często spotykam się z sytuacją gdy hasło dzięki któremu możemy zalogować się do konsoli routera pozostaje takie samo jak w instrukcji albo użytkownicy zmieniają je na bardzo krótkie, popularne słowa. To bardz ogroźny błąd - hasło powinno być w miarę długie, posiadać oprócz liter także cyfry i znaki specjalne. Nawet podczas ataku brute-force przełamanie tego zabezpieczenia będzie trwało znacznie dłużej lub nie powiedzie się, albo intruz znudzi się i da sobie spokój.
Identycznie powinniśmy postąpić z hasłem dostępowym do naszej sieci i bardziej skomplikowane tym bardziej bezpieczne.
Innym błędem jest ustawianie zdalnego dostępu do konsoli (Remote Managment) routera bądź zdalnej aktualizacji (firmware'u) oprogramowania routera (Remote Upgrade). Te funkcje są pożyteczne ale w połączeniu ze krótkim, prostym hasłem są dużym zagrożeniem. Jeśli mamy fizyczny dostęp do routera poprzez sieć LAN zrezygnujmy z obu tych opcji.
Nazwa naszej sieci bezprzewodowej (SSID) pokazuje naszą sieć w "eterze" - wszystkie obecnie sprzedawane routery pozwalają na ukrycie nazwy sieci WiFi. Nie widzimy naszej sieci na liście w połączeniu bezprzeowodowym, pomimo tego ręcznie możemy się podłączyć do naszej sieci bezprzewodowej
Powinniśmy także wyłączyć funkcję UPnP - Universal Plug & Play - po co ułatwiać pracę hakerowi
Ostatnim rażącym błędem jest wpisywanie adresu IP komputera do tzw. DMZ - Demilitaried Zone. W routerze funkcja ta przekierowywuje wszystkie dostępne porty na komputer, którego adres IP podaliśmy. Router wyłącza firewall dla takiego komputera. Jeśli komputer ten nie posiada software'owego firewall'a i antywirusa możemy przygotować się na przykre konsekwencje. Umieszczenie takiego kompa w DMZ to powolne samobójstwo dla systemu.
Z błędem tym spotykam się wśród niedoświadczonych użytkowników, którzy nie mogą uzyskać "High ID" w Emule'u lub innym sofcie P2P z powodu pracy za NAT'em.
Owszem można uzyskać High ID w bezpieczny sposób, po prostu trzeba przekierować porty na odpowiedni IP naszego komputera
Co zrobić aby zwiększyć zasięg sieci:
Oprócz odpowiedniego ustawienia anten i umiejscowienia routera czasami nie udaje się uzyskać zadowolającego efektu w postaci zasięgu i prędkości łącza.
Aby poprawić zasięg w urządzeniach WiFi można dobrać odpowiedni kanał (Channel). Kanałów do wyboru mamy do 13 w Europie i do 12 w USA. Często zdarza się, że nawet po ustawieniu "na sztywno" kanału nawet w routerach, które same dobierają kanały można poprawić zasięg, prędkość i przepustowość połaczenia bezprzewodowego.
Jeśli mamy dwa komputery można to bardzo łatwo sprawdzić kopiując np. 300MB plik - na niektórych kanałach będzie to trwało krócej, na innych dłużej. Dobierając zły kanał można całkowicie utracić sygnał z routerem stojącym pół metra od komputera
Jeśli metody powyżej zawiodą musimy skorzystać z rozwiązań sprzętowych nie koniecznie wymieniając router na lepszy.
Bardzo często pomoga wymiana anten routera na takie o większej mocy. Standardowo montowane anteny posiadają 2dBi, natomiast możemy dokupić antenę 5dBi, a nawet 7dBi.
Można też dokupić specjalny statyw do którego wkręcamy antenę, a sam statyw podłączamy giętkim, długim kablem do routera.
W sytuacjach "drastycznych" można wykorzystać drugi router jako tzw. most (brigde) (np. U.S. Robotics 9106), który zwiększy zasięg naszej sieci nie tylko na obrzeżach, ale "pociągnie" sygnał jeszcze dalej. Innym rodzajem takiego wzmacniacza sygnału są tzw. repeatery (np. U.S. Robotics MAXg Range Extender) - są to access pointy, które mają za zadanie przedłużyć naszą sieć - najczęściej nie potrafią oprócz tego nic innego czyli nie są pełnym routerem, nie posiadają switcha itp.
Zupełnie inna sytaucja jest ze zwiększaniem zasięgu sieci nawet do kilku kilometrów na otwartej przestrzeni. Tutaj niezastąpione okażą się anteny kierunkowe, panelowe i paraboliczne. Sprawdzają się idealnie w "transporcie" sygnału na duże odległości o których mogą tylko pomarzyć anteny dookólne standardowo montowane w routerach.
- Jak podłączyć antenę do routera, access pointa, karty sieciowej (do desktopa)
Musimy posiadać urządzenie od którego można odkręcić fabryczną antenę zazwyczaj dookólną. Oprócz możliwości demontażu sprzęt powinien posiadać złącze R-SMA do którego wkręcimy kabel bądź samą antenę. Co zrobić jeśli mamy router ze złączem R-SMA, a kupiliśmy antenę ze złączem np. N ponieważ nie było modelu z właściwym złączem. Wtedy dokupujemy odpowiednią przejściówkę. Np.:
- Konektor antenowy RP-SMA/Nm - 20 cm na przewodzie RG-58
- Antena kierunkowa: Interline BabuYAGA 14dBi
Antena typu Yagi, jej zadaniem jest maksymalne skupienie wiązki promieniowania i skierowanie do konkretnego punktu np. sąsiedniego domu w którym znajduje się router WiFi.
- Antena paraboliczna: Interline Parabolic maxi 27 dBi
- Antena sektorowa: Interline SectorVP Maxi
- Antena panelowa: Interline Panel R-SMA 8 dBi 3m
W tylnej części anteny znajduje się płaski ekran pozwalający na maksymalne skupienie odbitej fali radiowej.
Temat anten potraktowałem wyjątkowo skrótowo gdyż z nich nie korzystam z wyjątkiem kierunkowej
Inne urządzenia WiFi:
W interfejs WiFi wyposażane są także m.in. kamery, drukarki (drukarka musi posiadać tzw. print serwer). Dzięki wyposażeniu urządzeń dodatkowych w moduły bezprzewodowe nie tylko pozbywamy się kabli, ale dodatkowo umożliwiamy wykorzystanie np. drukarki przez większa ilość osób - jest szczególnie przydatne w biurach gdzie z jednej drukarki naraz chce korzystać klika osób.
- Linksys Wireless-G kamera internetowa WVC54G
- zaletą tej kamery oprócz jej "bezprzewodowości" jest możliwość połączenia się zdalnie poprzez internet (po drodze wymgany jest router) i sprawdzenie co się dzieje np. w mieszkaniu. Inną funkcją jest detekcja ruchu - nie jestem pewnien jak jest z tym modelem ale moja kamera Intellinet - jeśli wykryje jakiś ruch - robi serię zdjęć i wysyła je maila
- Linksys Wireless-G Print Server - WPS54G
Tak jak pisałem wcześniej dzięki temu printserwerowi możemy udostępnić drukarkę lub kombajn all-in-one (musi posiadać interfejs Ethernet by móc korzystać zdalnie ze skanera) większej liczbie użytkowników. Bez ciągnięcia niepotrzebnych kabli lub gdy nie mamy takiej możliwości
- HP OfficeJet 7410 wyposażony w interfejs WiFi
Nowinki w postaci standardu 802.11n (draft):
Wireless-N (draft 802.11n) to technologia oferująca maksymalne zwiększenie prędkości tranferu danych w sieci bezprzewodowej z jednoczesnym wzrostem zasięgu jej oddziaływania. Podobnie jak w przypadku rozwiązań SRX i SRX400, produkty bazują na technologii MIMO, używają kilku nadajników i odbiorników fal radiowych. Takie rozwiązanie pozwala pokryć zasięgiem zdecydowanie większy obszar terenu niż mogą to zrobić urządzenia B czy G. Producent podaje, że produkty draft-N 12-krotnie podnoszą prędkość trasmisji danych i aż 4-krotnie jej zasięg. Dzięki zastosowaniu inteligentnych anten, użytkownik ma pewność, że zasięg sieci dotrze w najbardziej odległe miejsca, których nie jest w stanie pokryć tradycyjna sieć WLAN.
Główne wyróżniki technologii draft 802.11n to m.in.:
- wykorzystanie 2 kanałów 20MHz symultanicznie - zwiększenie przepływności transmisji danych,
- automatyczne dobieranie najlepszego kanału w zależności od zajętości pasma,
- inteligentne anteny- połączenie mocy i odbitych sygnałów w jednym strumieniu danych dla maksymalnego zasięgu,
- pełna kompatybilność z klientami B, G, SpeedBooster i SRX,
- bezpieczeństwo WEP, WPA, WPA2,
- likwidacja dead spots oraz kilkunastokrotne zwiększenie prędkości transmisji danych.
- Urządzenia serii 300N mogą być zastosowane nie tylko w domkach jednorodzinnych, ale również w miejscach użyteczności publicznej, hot spotach czy biurach. Routery draft-N posiadają możliwość równoczesnej pracy i automatycznego dostrajania do klientów B, G lub draft-N. Daje to duże oszczędności w przypadku, gdy użytkownicy posiadają już bezprzewodowe karty sieciowe.
- Linksys Wireless-N Broadband Router - WRT300N
- Linksys Wireless-N PCI Adapter - WMP300N
- Linksys Wireless-N PCMCIA Adapter - WPC300N
Dema routerów - zobacz jak wygląda oprogramowanie routera, który chcesz kupić:
C.D.N.
Wszystkie prawa zastrzeżone. Jestem jedyną osobą, która opracowała ten tekst i bez mojej zgody nie wolno go kopiować. Podane rozwiązania jak i sprzęt (poza niektórymi antenami) zostały przeze przetestowane
Uwaga!!! tekst jest przeznaczony tylko dla czytelników pełnoletnich
Antena TV na drzewie?
Towarzysze i obywatele!!!
Ludu pracujący miast i wsi!!!
Tudzież "ludzie z lasu"!!! tj. posiadacze domków letniskowych, umiejscowionych na działce w głębokim lesie.
CZ.1.- ANTENA TV NA DRZEWIE.
Każdy, kto korzysta z telewizora na zalesionej działce wie, że w lesie jakość obrazu programów telewizyjnych jest na ogół gorsza niż w terenie otwartym, (a położonym w takiej samej lub w zbliżonej odległości od nadajnika R-TV).
Dzieje się tak nawet wtedy, gdy antena odbiorcza znajduje się w stosunkowo niewielkiej odległości od wieży nadajnika telewizyjnego, np.20-30km.
Pojedyncze drzewa a zwłaszcza zwarty, wysoki las, -silnie tłumią fale elektromagnetyczne nadawane z anten umieszczonych na wieżach nadajników "naziemnych" R-TV.
Im wyższa jest częstotliwość (czyli krótsza długość) fali nośnej sygnału, tym jego tłumienie przez las jest silniejsze, a więc poziom natężenia pola fal elektomagnetycznych w miejscu odbioru niższy.
ZAKRES II-UKF-FM i III-VHF
Sygnały programów radiowych w odległości do 65-75km od nadajników dużej mocy (tzw. wojewódzkich),
- w zakresie 87,5-108 MHz,
- oraz sygnały programów telewizyjnych w zakresie 174-230MHz (VHF-kanały 6-12),
w terenie zalesionym można odbierać względnie dobrze za pomocą anten kierunkowych typu Yagi-Uda, umieszczonych na wysokości ok. 7-10 metrów nad ziemią.
Taką wysokość zawieszenia anteny na zalesionej działce, można względnie niskim nakładem kosztów i pracy, uzyskać przez zainstalowanie odpowiednio dobranych anten (np. z e-sklepu Dipola) na dachu piętrowego domku z wysokim poddaszem, na maszciku z 2-3 metrowej rurki.
W celu zapewnienia trwałości anten i możliwości ich łatwej i bezpiecznej konserwacji,
anteny na dachu należy mocować jak najdalej od czynnych kominów a jak najbliżej włazu dachowego.
Na stromym dachu warto po prostu wykonać dodatkowy, oddzielny właz dachowy, umożliwiający konserwację anten wprost z włazu, bez konieczności wychodzenia na dach.
Jeśli domek jest parterowy, (najczęściej drewniany),
można anteny UKF-FM i VHF zamocować na szczycie masztu antenowego o wysokości 7-10 metrów, (wykonanego z rury stalowej, najlepiej ocynkowanej) i posadowionego na ziemi.
W celu umożliwienia okresowej, łatwej i bezpiecznej konserwacji anten,
maszt powinien być zamocowany we wkopanym w ziemię 1,5 metrowym stojaku-(jażmie z zawiasem), umożliwiającym bezpieczne kładzenie go na ziemi,
(tak jak niegdyś, było to robione np. w typowych masztach do zawieszania flag na boiskach szkolnych).
Dobrze byłoby aby stojak umożliwiał obracanie postawionego masztu, wokół jego własnej pionowej osi symerii, w celu precyzyjnego i łatwego ustawienia "kierunku" anten w stronę nadajnika.
Jeśli taki maszt postawimy przy szczytowej ścianie parterowego domku z wysokim poddaszem, to w celu ustabilizowania go w pionie, można maszt przymocować uchwytem śrubowym do tej ściany, w możliwie jak najwyższym punkcie, dogodnym do okresowego "odmocowania" -z okna poddasza lub z drabiny.
Pozwoli to uniknąć konieczności stosowania odciągów, przy tej wysokości masztu(7-10 m).
Maszty wysokości 10 m, wykonane z rur wodociągowych stalowych ocynkowanych (7m-1.5cala + 3m-1.25cala) można bez problemów kłaść i podnosić własnoręcznie w dwie, trzy osoby.
Jeśli taki maszt, o wysokośći od 7 do 10 metrów jest wykonany jako wolnostojący, należy wykonać 3 (lub 4) odciągi symetrycznie "rozstawione" co 120 (lub co 90) stopni, mocowane do masztu w około 2/3 jego wysokości.
Maszty antenowe na dachu jak i te posadowione na ziemi powinny być uziemione-odgromione zgodnie z odpowiednimi przepisami.
ZAKRES IV-V (470-790 MHz)
Dla sygnałów telewizyjnych nadawanych w zakresie UHF: 470-790MHz (kanały 21-60), jedynym rozwiązaniem "usuwającym" problem niskiego natężenia pola fal elektromagnetycznych sygnałów użytecznych (w wysokim: 20m-30m i rozległym lesie) jest wyniesienie anteny odbiorczej ponad poziom wieszchołków drzew.
Pojedyncze drzewa znajdujące się w pobliżu anteny odbiorczej na drodze przesyłu fal elektromagnetycznych od anteny nadajnika do anteny odbiorczej, mogą znacznie tłumić sygnał w zakresie 470-790 MHz (IV-V).
Takie kołyszące się na wietrze drzewa mogą też wywoływać wachania natężenia pola fal elektromagnetycznych dochodzące do 15db (14-krotnie) w miejscu odbioru.
Natomiast dla anteny znajdującej się w zwartym lesie lub anteny umiejscowionej na otwartym i nie zadrzewionym terenie, ale "zasłoniętej" od strony nadajnika telewizyjnego, wysoką ścianą gęstego lasu (blisko położoną tj. w odległości 100-200metrów),
osłabienie natężenia pola fal elektromagnetycznych 470-790MHz, (niejednorodnego na skutek tłumienia i zjawiska interferencji) może sięgać do 20-30dB (tj. 100 - 1000 krotnie).
EKONOMICZNA "PROWIZORKA".
Wybudowanie i podniesienie na własnej działce w lesie masztu antenowego o takiej wysokości (25m-30m), czyli pozwalającego wynieść anteny ponad poziom lasu jest bardzo kosztowne i nie opłacalne.
Maszty powyżej 30 metrów wymagają też (chyba) uzyskania specjalnych zezwoleń budowlanych.
Rozwiązaniem prowizorycznym i amatorskim jest mocowanie lekkich anten szerokopasmowych na wieszchołkach najwyższych drzew, "posiadanych" na położonej w lesie działce.
Drzewa w wysokim lesie mogą mieć wysokość od 17 do 30 metrów.
(Te na których przez osiem lat ja się huśtałem, miały najczęściej 21-27 m.)
Już samo podniesienie anteny (znajdującej się teoretycznie w zasięgu użytecznym danego nadajnika telewizyjnego) na wysokość ok. 25 metrów nad poziom ziemi, znacznie polepsza poziom napięcia sygnałów telewizyjnych indukowanych na antenie.
Dzieje się tak ponieważ antena odbiorcza lepiej "widzi" antenę nadawczą znajdującą się często za "sztucznym horyzontem" odległych wzniesień terenu, (nie widocznych lecz istniejących na drodze pomiędzy stacją nadawczą a naszym miejscem odbioru).
Tym samym antena odbiorcza, (na wysokości ok. 30 m) znajduje się więc w polu jednorodnym, o większym natężeniu fal elektromagnetycznych - można powiedzieć: "lepiej odbiera".
Stosowane obecnie nisko-szumowe przedwzmacniacze antenowe z powodzeniem niwelują straty sygnału wynikające z tłumiemia wnoszonego przez kabel koncentryczny o znacznej długości, łączący odbiornik TV z odległą anteną.
Dobry wpółosiowy przewód antenowy (tzw. instalacyjny, o średnicy żyły wewnętrznej 1.0-1.1 mm, całkowitej średnicy zewnętrznej ok.7mm,) np. Hirschmann KOKA799-DIGI ma tłumienie 16,8dB na 100 metrach przewodu, dla najwyższego stosowanego w Polsce, w odbiorze telewizji naziemnej (i najsilniej tłumionego w kablu) kanału nr.60 (tj. 782-790MHz).
Dobry szerokopasmowy przedzwmacniacz antenowy, np. firmy Telmor: PA-825,
- We=300 ohm,
- Wy=75 ohm,
- wzmocnienie G= 25dB,
- współczynnik szumów liczony łącznie z tłumieniem symetryzatora wejściowego F=3.6dB,
- maksymalny dopuszczalny poziom sygnału na wyjściu równy 104dBuV.
Jego odmiana rurkowa, PAR-825-U, bez symetryzatora,
- We=75 ohm,
- WY=75 ohm,
- współczynnik szumów F=2dB,
- wzmocnienie ok.25dB,
- maksymalny dopuszczalny poziom sygnału na wyjściu równy 105dBuV.
Wzmocnienie takiego przedwzmacniacza z "zapasem" równoważy tłumienie na 100 metrach dobrego kabla koncentrycznego.
"Zapas" 7dB spokojnie wystarczy na zrównoważenie strat np. 4-krotnego rozgałęźnika sygnału RCF-104 f-my Telmor lub jego odpowiednika f-my Satel PRS-0408.
Jeszcze lepszy jakościowo "wydaje się być:, (reklamowany na stronie internetowej firmy Anprel-plus),
przedwzmacniacz typu SWA-MGF_01 o wzmocnieniu 20-24db, dzięki deklarowanemu bardzo niskiemu współczynnikowi szumów własnych równemu 0.1- 0.2dB.
Oczywiście łączny współczynnik szumów tego przedwzmacniacza liczony wraz ze stratami szerokopasmowego symetryzatora wejściowego równymi ok.1.6dB w paśmie V, wyniesie prawdopodobnie ok. F=1.8dB.
Ale jest to i tak o ok.1.5dB lepiej od wszystkich pozostałych przedwzmacniaczy antenowych obecnych na naszym rynku.
Niestety, producent, (tak jak większość producentów przedwzmacniaczy szerokopasmowych) nie podaje wartości maksymalnego dopuszczalnego poziomu sygnału na wyjściu przedwzmacniacza i współczynnika szumów liczonego łącznie ze stratami symetryzatora wejściowego, tak jak np. to czyni f-ma Telmor.
Utrudnia to nieco teoretyczne szacowanie poprawy stosunku (sygnał do szumu), przy kalkulacjach instalatorskich czynionych w warunkach odbioru słabych sygnałów na granicy zasięgu nadajników TV.
BEZPIECZEŃSTWO NA "CZUBKU".
Każdy "czubek" instalujący antenę w pobliżu czubka drzewa powinien bezwzględnie mieć na sobie atestowany pas lub szelki bezpieczeństwa do pracy na wysokości, które można zakupić w sklepach z odzieżą ochronną.!!!
Ma się rozumieć, szelki lub pas muszą być zamocowane nieco poniżej miejsca naszej pracy, odpowiednią linką, tj. do grubszej części pnia,
na wypadek złamania się wieszchołka pod wpływem naszego ciężaru i nagłego rozchuśtania się wiotkiego wieszchołka wraz z "instalatorem", np. w skutek niespodziewanego podmuchu wiatru.
W wietrzne dni, ze względów bezpieczeństwa, nie zaleca się wypraw na wieszchołki drzew nawet bardzo odważnym "czubkom".
Nadmierne rozbujanie czubka, pardon wieszchołka można wyhamować przez odpowiednie balansowanie masą swego ciała.
Jeśli pomylimy fazę, amplituda wychyleń wieszchołka wzrasta i.. spadamy wraz z ułamanym wieszchołkiem i cenną anteną, parę metrów w dół, obijając się o gałęzie, aż zawiśniemy na lince bezpieczeństwa, (o ile oczywiście ją przypięliśmy do grubszej części pnia poniżej miejsca pracy.)
Uwaga!!,
łażenie po drzewie a właściwie "przeplatanie się" i zaczepianie z gałęziami i konarami w takiej "uprzęży bezpieczeństwa" skłania do pochopnego jej odpinania, czego stanowczo odradzam.
Zawsze w pierwszej kolejności pamiętajcie o własnym bezpieczeństwie, potem o jakości odbioru własnego telewizora.
Nie odpinajcie i nie zdejmujcie zabezpieczeń dopuki (pełni szczęścia, spełnieni pobytem na szczycie, zadowoleni z siebie) ostatecznie nie spuścicie .., się na ziemię.!!!
Dla tego przed wejściem na drzewo z anteną (i kablem antenowym) przymocowaną do rurki, należy wpierw dokonać wejścia bez anteny, aby "oczyścić sobie drogę", czyli;
- usunąć - odpiłować zbyt gęste gałęzie żywe,
- usunąć gałęzie uschnięte cienkie i grube, na całej długości pnia, od ziemi aż do wieszchołka.
Warto przy tym, zamocować jakieś trzy metry poniżej czubka (wieszchołka) drzewa linkę taterniczą siągającą aż do ziemi.
Linka ta przydaje się jako element bezpieczeństwa, przy ponownym wchodzeniu
oraz do szybszego (niż wchodzenie i schodzenie z drzewa) wciągania "ewentualnie upadłych" przedmiotów, tj; "kombinerek", kompasu, torby z: narzędziami, smarem i pędzlem do jego nakładania, ręcznikiem do wycierania rąk ze smaru i żywicy.
KOLEJNOŚĆ MONTAŻU
Przed wejściem na drzewo antenę mocujemy do cienkościennej (1.0mm-1.5mm), 3.5metrowej rurki ze stopu aluminium.
Na ziemi dokonujemy też:
1*.- poprawnego zamontowania przedwzmacniacza w puszce antenowej,
2*.- sprawdzenia poprawności "geometrii" elementów anteny,
3*.- przykręcenia (i przylutowania -dla pewności połączeń elektrycznych, korodujących na ogół pod wpływem wilgoci) przewodu koncentrycznego tj. ekranu i żyły wewnętrznej, do zacisków przedwzmacniacza,
4*.- mocnego przymocowania przewodu koncentrycznego do 3.5 metrowej rurki np. opaskami elastycznymi-zaciskowymi (aby w czasie wciągania anteny na drzewo przewód nie wyrwał się z zacisków w puszce antenowej pod własnym ciężarem,
5*.- wstępnego zakonserwowania anteny i miejsc połączeń galwanicznych (tj. przewodzących prąd elektryczny, tu: pomiędzy dipolami całofalowymi a symetryzatorem dopasowywującym - rozgałęziającym) typowym smarem do przekładni "Liten", odpornym na działanie wody,
oraz uszczelnienia puszki antenowej.
Ostatecznego, dokładnego "zasmarowania" i uszczelnienia smarem elementów anteny, puszki antenowej i jej mocowania do rurki dokonujem raczej pod wieszchołkiem drzewa,
tj. po wciągnięciu lub wniesieniu anteny z rurką na górę.
Uwaga, nadmiernie nasmarowana (upaćkana smarem) antena "robi się śliska" oraz "smaruje złośliwie nasze dłonie", więc trudno z nią wspinać się na drzewo.
W praktyce, w zależności od gęstości rozłożenia gałęzi i konarów, antenę częściowo wciągamy na lince a częściowo wnosimy aby jej "nie pokrzywić" i nie powyginać o elementy drzewa.
MOCOWANIE ANTENY "NA GÓRZE"
Przed wciągnięciem anteny z przymocowanym do niej przewodem koncentrycznym na drzewo, należy na ziemi rozwinąć przynajmniej 30-40 metrów przewodu antenowego i tak rozłożyć aby w trakcie wciągania o nic nie zaczepił.
Najlepiej jest, jeśli na ziemi druga osoba pilnuje prawidłowego wciągania anteny z przewodem na drzewo,
tj. przytrzymuje przewód od dołu -pomagając tym samym "lawirować" wciąganą anteną między gąłęziami,
i zapobiega ewentualnemu zaczepianiu się przewodu rozłożonego na ziemi o krzaczki i korzenie.
Wieszchołki drzew na ogół są cienkie, nie można na nie wejść, więc amator dobrego odbioru montujący antenę, nie ma możliwości bezpośredniego przymocowania jej tam.
Dla tego antenę należy najpierw przymocować do odpowiednio długiej, cienkościennej (1.0mm -1.5mm) rurki ze stopu aluminium, o długości 3,5m lub 4m.
Rurkę z anteną mocujemy (w kilku miejscach, -na niemal całej jej długości), opaskami-taśmami z włókna sztucznego lub linką elastyczną do wieszchołka drzewa, tak aby dolna krawędź płaskiego ekranu siatkowego anteny szerokopasmowej znajdowała się tuż nad wieszchołkiem drzewa.
Najpierw mocujemy do pnia dolny koniec rurki, a potem posuwamy się z "mocowaniem" w górę ku wieszchołkowi, licząc na to że rurka wystarczająco bezpiecznie, (dla nas samych), usztywnia coraz bardziej zwężający się pień.
Ostatecznego przymocowania rurki-maszcika "na sztywno do pnia wykonujemy po ustawieniu kierunku anteny według kompasu. Kilkustopniowe odchylenie w płaszczyźnie pionowej i poziomej od rzeczywistego kierunku (tj. w stronę nadajnika) nie ma znaczenia ze względu na dość szeroki, 60-stopniowy kąt "widzenia" anteny szerokopasmowej.
Jeśli chcemy się "bawić", możemy skorzystać z miernika sygnału, co jest w praktyce nieco bardziej praco-chłonne.
Uwaga!!!
Bujanie się anteny na drzewie w czasie silnych wiatrów nie powoduje bujania się obrazu na ekranie telewizora ani choroby morskiej abonentów oglądających w tym czasie program telewizyjny.
Innymi słowy umieszczanie odbiornika telewizyjnego w fotelu babuni na biegunach, celem zniwelowania odchyleń przemawiających w telewizji polityków, jak również zażywanie leków typu AVIOMARIN jest zbędne.
Pień przyrasta na grubości więc, co roku, (wraz z konserwacją lub przycinaniem gałązek wrastających w antenę), należy mocowanie rurki do pnia odpowiednio luzować, w przeciwnym wypadku taśma lub linki mocujące (krępujące) zostaną zarośnięte przyrastającą tkanką drzewną.
Takie "zarośnięcie" mocowania, uniemożliwia nam szybkie i bezproblemowe wymienienie wkładki przedwzmacniacza, w przypadku jego uszkodzenia np. od wyładowań atmosferycznych.
Aby czynność mocowania odbywała się względnie bezpiecznie, czyli praktycznie w wieszchołkowej części do pnia o grubości mogącej utrzymać "fana-adrenaliny" montującego antenę na sośnie lub świerku, "rurka-maszcik" MUSI mieć przynajmniej 3,5metra długości.
W sklepach z metalami kolorowymi takie rurki sprzedawane są na ogół w rozmiarach 3,5m lub 4m.
Rurka powinna mieć 38mm -42mm średnicy zewnętrznej, gdyż wiem z doświadczenia, że w czasie silnych wichur rurki o mniejszych średnicach po prostu się gięły.
Rurki aliminiowe -grubsze -tj. o średnicy zewnętrznej większej niż 42mm i grubości ścianki większej niż 1.5mm są w praktyce za ciężkie do montażu na czubku drzewa.
Spotykane w handlu cienkościenne rurki masztowe-stalowe ocynkowane, też są za ciężkie do montażu na czubkach drzew.
Wieszchołki drzew, wraz z gałązkami wieszchołkowymi, przyrastają co roku w górę i na boki, więc nawet jeśli zetniemy ich czubek ze stożkiem wzrostu, to z czasem wyrosną odgałęzienia pnące się w górę.
Istnieje więc potrzeba (zasadniczo) corocznego wdrapywania się na drzewo w celu przesunięcia anteny wraz maszcikiem w górę lub obcinania przyrastających gałązek, ( obijających się o antenę, w czasie silnych wiatrów więc mogących z czasem pogiąć lub uszkodzić antenę).
Ciekawe, "swoją drogą", co o takim zamocowanniu anteny mówią przepisy w zakresie ochrony przyrody i ekolodzy.
Najlepiej, do mocowania na czubkach drzew nadają się szerokopasmowe anteny synfazowe boczno-kierunkowe z reflektorami płaskimi, czyli tzw. siatkowe,
gdyż są względnie lekkie, co zapobiega zbytniemu wachaniu wieszchołka drzewa -pod wpływem wiatru i dodatkowego obciążenia wieszchołka dużym ciężarem anteny.
Świetne i trwałe anteny ASR-825 f-my Telkom-Telmor są solidne ale zbyt ciężkie do mocowania na cienkich czubkach drzew.
Sztywna rurka aluminiowa o długości 3.5m - 4.0m, przymocowana na długości 2.5m - 3.0m do pnia drzewa również, częściowo, zwiększa sztywność wieszchołka drzewa.
Co więcej, anteny szerokopasmowe mają kąt "widzenia" ok. 60 stopni w płaszczyźnie poziomej i ok. 45 stopni w płaszczyźnie pionowej, co łącznie zapobiega zbyt wielkim wachaniom sygnału,
(indukowanego na antenie bujającej się w czasie silnych wiatrów wraz wieszchołkiem drzewa, a widocznym w postaci zakłóceń i chwilowego pogorszenia obrazu na ekranie telewizora).
PRZEWÓD ANTENOWY
Koncentryczny przewód antenowy, o długości 27m -30m, "schodzący" w dół od anteny na wieszchołku drzewa może rozciągać się pod własnym ciężarem, i "ślizgać" względem żyły wewnętrznej, zmieniająć tym samym swój przekrój poprzeczny w strefie izolacja-ekran koncentryczny.
Takie "zmiany" fatalnie wpływają na właściwości falowe przewodu (impedancję falową) i pogarszają jakość przesyłanego sygnału.
Między innymi zwiększają one wartość niedopasowania impedancji pomiędzy anteną - przewodem - a odbiornikiem,
co może skutkować wzrostem poziomu sygnałów odbitych i ewentualnym wzbudzaniem się przedwzmacniacza antenowego.
Dla tego należy przewód prowadzić wzdłuż pnia jako nie naprężony, (tj. lekko zygzakiem z niewielkim zapasem długości -ok. 2-3m) oraz mocować do pnia co 1.5m -2.0m za pomocą elastycznych linek, umożliwiających luzowanie mocowania wraz z przyrastaniem pnia drzewa na grubość w następnych latach eksploatacji naszej anteny.
Problem konieczności luzowania mocowań przewodu do pnia można "rozwiązać" inaczej.
Wbijając w pień bardzo grube, stalowe-ocynkowane gwoździe budowlane, naprzemiennie co 0.7 metra, po przeciwnych stronach pnia, tak aby wystawały z pnia na szerokość solidnego buta.
Przewód antenowy mocujemy co 1.4 m do gwoździ, np. izolowanym drutem Cu-1,5 mm2.
Napór tkanki drzewnej przyrastającego pnia będzie przesuwał takie mocowanie przewodu antenowego "po gwoździu", odpada więc problem z luzowaniem mocowania przewodu do pnia, (stosowanego aby zapobiec "wrastaniu" go w pień).
Przymocowanie przewodu antenowego do pnia zapobiega przed jego zerwaniem lub kradzieżą przez okolicznych amatorów cudzej własności.
Wbite w pień solidne gwoździe posłużą nam w przyszłości jako stała i wygodna drabinka na drzewo, (zwłaszcza w tej dolnej części pnia gdzie nie ma już żywych i zdrowych gałęzi ułatwiających spinaczkę na drzewo).
Taka drabinka z gwoździ powinna zaczynać się jakieś 3 metry nad poziowem ziemi, tak aby łatwe wejście na drzewo wymagało przystawienia drabiny,
co zapobiega nierozważnym zabawom dzieci oraz wejściu na drzewo przez okolicznych złodzieji anten, ("licznych w okolicach" leśnych osiedli wypoczynkowych i działek rekreacyjnych).
Typowa, łączna długość kabla koncentrycznego niezbędnego w takiej instalacji antenowej wynosi od 40m do 70m,
dla tego aby uniknąć nadmiernych strat sygnału stosujemy niskotłumienne przewody antenowe solidnych firm tj. posiadające homologację Ministerstwa Łączności i Telekomunikacji, z żyłą wewnętrzną o średnicy minimum 1.1 milimetra, np. Nokia1.1/5.0, KOKA-799, CTF-1.13, (o tłumieniu max. 18dB/na 100metrów przewodu/dla f=800MHz).
Odradzam stosowanie przewodów antenowych bez homologacji, która nam (-pośredno), gwarantuje, że nabyliśmy produkt spełniający wszelkie wymogi jakości w zakresie parametrów elektrycznych i fizycznych.
Z przewodami bez homologacji, np. kupowanymi na targach wiejskich "bywa różnie",
najczęściej są przyczyną "wzbudzania" się przedwzmacniacza antenowego i wielokrotnych odbić sygnału, na skutek niedopasowania impedancji falowej przewodu do impedacji wejścia gniazda antenowego odbiornika i impedancji wyjściowej przedwzmacniacza równej 75 Ohm.
Zasadniczo tańsze, -homologowane- przewody instalacyjne w białym płaszczu zewnętrznym, przeznaczone są do stosowania wewnątrz budynków, (powinny być nie palne lub trudno palne) a ich trwałość w przypadku stosowania na zewnątrz jest krótka.
Wynosi ona ok.3-5 lat, gdyż ultrafioletowe promieniowanie słoneczne (UV) powoduje degradację, kruszenie i pękanie tworzywa PCV, z którego wykonany jest płaszcz zewnętrzny przewodu.
Firmowe przewody -homologowane- w (na ogół) czarnej powłoce polietylenowej, specjalnie odpornej na niszczące działanie czynników atmosferycznych, bakterii a zwłaszcza słonecznego promieniowania ultrafioletowego stosowane "na zewnątrz" wykazują trwałość rzędu 20-30lat.
Czarny przewód na drzewie w lesie, "nie rzuca się w oczy" złodziejom i "fundamentalistycznym estetom".
GRYZĄCY PROBLEM.
W niektórych miejscach lasu wiewiórki (moim zdaniem),
lub dzięcioły tresowane do uszkadzania przewodu przez chciwych "naprawczego zarobku" "czubkowych" instalatorów anten na czubkach drzew (zdaniem działkowiczów),
kaleczyły w górnej części drzewa zewnętrzny, płaszcz przewodu koncentrycznego.
Do uszkodzeń tego typu, dochodziło zarówno na przewodach w czarnej polietylenowej powłoce jak i w białej PCV.
Powodowało to zaciekanie wody deszczowej do wnętrza przewodu na całej jego długości.
Woda ta po dotarciu do wtyczki "rozłączki burzowej" (zamontowanej 1.5m nad ziemią u podnóża pnia drzewa) powodowała w niej korozję elektrolityczną wspomaganą napięciem stałym =12V zasilającym przedwzmacniacz w antenie,
a ostatecznie, ciągu kilkunastu godzin od ostatniego deszczu:
- zwarcie dla prądu stałego i dla prądów sygnału wysokiej częstotliwości,
- całkowine zniszczenie złączki wraz z "przeżarciem żyły wewnętrznej przewodu koncentrycznego wewnątrz złączki, czyli całkowity zanik sygnału.
Wciągnięcie przewodu koncentrycznego na całej długości, wzdłuż pnia drzewa, w wąż ogrodniczy zapobiegało takim uszkodzeniom przewodu przez domniemane fauny, pardon, zwierzaki.
W praktyce, aby "wciągnąć-wsunąć" 25metrów przewodu koncentrycznego w polietylonowy wąż ogrodniczy, bez demontażu anteny należało dokonywać tego w pozycji pionowej, naprężającej wąż i kabel, czyli na drzewie.
Dodatkowo należało smarować je w czasie wciągania, olejem jadalnym (najlepiej Kujawskim z pierwszego tłoczenia)
po przez wlewanie go za pomocą lejka do wnętrza węża oraz rozprowadzanie oleju po wciąganym przewodzie, dłonią zwilżoną obficie olejem, a poruszaną ruchami nacierająco-posuwisto zwrotnymi wzdłuż wsuwanego w wąż przewodu.
Górny koniec przewodu z wężem powinien być "wywinięty do dołu" aby do wnętrza nie zaciekała woda spływająca z góry, od anteny, po odsłoniętym tam kawałku przewodu koncentrycznego.
ZAKOPYWANIE KABLA
Przewód antenowy pomiędzy drzewem w domem należy umieścić w ciągłej, nie przerwanej, szczelnej osłonie z węża ogrodniczego i zakopać na głębokości ok. 30 centymetrów.
Odradzam prowadzenie przewodu górą, czyli np. przewieszanie go po konarach innych drzew bujających się podczas silnych wiatrów, do okna na piętrze domku.
Wąż ogrodniczy wraz przewodem koncentrycznym -wychodzące z ziemi (przy domu i przy drzewie ok. 1-metra nad ziemią) wywijamy w dół, aby zapobiec zaciekaniu wody deszczowej do wnętrza węża.
Prowadzenie przewodu w ziemi "nie rzuca się w oczy",
- zapobiega jego kradzieży,
- zmniejsza prawdopodobieństwo jego przypadkowego uszkodzenia,
- a na wypadek uderzenia pioruna przewód najpierw "wchodzi" w ziemię a potem do budynku.
Trasę przebiegu przewodu pod ziemią warto zapisać lub oznaczyć w sposób łatwy do odtworzenia, tak aby w czasie prac ziemnych, czy sadzenia drzewek, krzewów na działce rekreacyjnej, pamiętać o nim i nie uszkodzić go.
Aby wciągnąć przewód w wąż ogrodniczy, trzema je smarować celem obniżenia oporów tarcia, oraz odpowiernio rozłożyć i rozprostować na ziemi.
Kiedy, wraz ze wzrostem długości rosną opory tarcia, we "wsuwaniu jednego w drugi" pomaga:
- silne, cykliczne rozciąganie elastycznego węża ogrodniczego względem pozostającego w nim, częściowo wsuniętego kabla koncentrycznego, naprzemiennie przytrzymywanego i puszczanego dłonią przy wejściu do rury węża,
- wciąganie w pozycji pionowej z drzewa,
- lub w ostateczności podzielenie długiego węża ogrodniczego na pół, i szczelne połączenie połówek po całkowitym wciągnięciu przewodu.
ODŁĄCZ ANTENĘ W CZASIE BURZY!!!!
Nie należy korzystać z tak wykonanej instalacji antenowe w czasie burzy i wyładowań atmosferycznych.
Na drzewie na wysokoći 1.5 metra należy wykonać złączkę z lutowanych lub nakręcanych -ekranowanych!!-wtyków kątowych (np. wtyk WKW + gniazdo WKG, f-my Telkom-Telmor).
Tę złączkę (a właściwie "rozłączkę burzową") należy wraz z niewielkim- odcinkami przewodu koncentrycznego "wywinąć do góry" i zabezpieczyć od góry, przed zaciekaniem wodą deszczową za pomocą przezroczystego kołpaka wykonanego z dużej plastykowej butelki po napojach, przez odcięcie jej wąskiej części, czyli "szyjki".
Rozłączona na czas burzy "rozłączka burzowa" powinna mieć oddzielony wtyk kątowy od gniazda kątowego, czyli obie części złączki powinny znajdować się pod oddzielnymi kołpakami z plastykowych butelek, aby zmiejszyć prawdopodobieństwo przeskoku iskry od wyładowania atmosferycznego.
Wskazana jest okresowa (np. co dwa miesiące) konserwacja złączki preraratem do styków i złącz elektrycznych typu "Elekrosol" , "WD-40", itp.
Przypadkowo zamoczoną złączką należy przedmuchać pompką rowerową lub samochodową i zakonserwować dowolnym aerozolowym preparatem do styków elektrycznych.
W CELU UNIKNIĘCIA W CZASIE BURZY:
- ewentualnego uszkodzenia przedwzmacniacza antenowego, zasilacza antenowego, odbiornika telewizyjnego,
- porażenia prądem elektrycznym,
- pożaru domu,
>>> należy bezwzględnie i każdorazowo, przed wyjazdem z działki i przed burzą, w następującej kolejności:
1. - odłączyć zasilacz antenowy i telewizor od sieci elektrycznej 230V, i odsunąć ich wtyczki sieciowe od sieciowego gniazdka ściennego na odległość minimum 1-metra,
2. - odłączyć przewód antenowy od telewizora, magnetowidu, ewentualnie od innych odbiorników,
3. - rozłączyć "rozłączkę burzową" na drzewie, tak aby jej metalowe części nie stykały się ze sobą i były rozsunięte na odpowiednio bezpieczną odległość, tj. umieścić oba końce "rozłączki burzowej" pod oddzielnymi kołpakami z plastyku.
ISKIERNIK-ODGROMOWY
Uwaga!!
Na miejscu zamocowania "rozłączki burzowej" tj. przy drzewie można zaistalować profesjonalny iskiernik odgromowy, (stosowany w zabezpieczaniu "przewieszanych" między budynkami" koncentrycznych kabli dystrybucyjnych telewizji kablowych),
do którego, -aby działał poprawnie-, należy wykonać odpowiedni uziom.
Uziom wykonujemy z odpowiednio długiej taśmy "odgromowej" stalowej-ocynkowanej zakopanej na głębokości co najmniej 1.7metra, lub 6-metrowych "szpilek" wbitych w grunt.
"Szpilek" wbijamy lub zakopujemy taśmy tak dużo, aby rezystancja uziomu wynosiła nie więcej niż 10-Ohm, nawet w okresie długotrwałej suszy.
W piaszczystym gruncie, jeśli mamy na działce studnię wierconą, celem uzyskania odpowiednie niskiej rezystancji uziomu, możemy uziom dołączyć do stalowej rury studziennej za pomocą odpowiedniego zacisku odpornego na korozję -pogarszającą jakość uziomu.
Wykonywaniem profesjonalnie wbijanych lub wierconych uziomów "szpilkowych" i instalacji odgromowych (przydatnych również na drewnianym domku w lesie) zajmują się instalatorzy urządzeń elektrycznych.
PZDR, Jerzy Cieślański.
Antena TV na drzewie?
Towarzysze i obywatele!!!
Ludu pracujący miast i wsi!!!
Tudzież "ludzie z lasu"!!! tj. posiadacze domków letniskowych, umiejscowionych na działce w głębokim lesie.
CZ.1.- ANTENA TV NA DRZEWIE.
Każdy, kto korzysta z telewizora na zalesionej działce wie, że w lesie jakość obrazu programów telewizyjnych jest na ogół gorsza niż w terenie otwartym, (a położonym w takiej samej lub w zbliżonej odległości od nadajnika R-TV).
Dzieje się tak nawet wtedy, gdy antena odbiorcza znajduje się w stosunkowo niewielkiej odległości od wieży nadajnika telewizyjnego, np.20-30km.
Pojedyncze drzewa a zwłaszcza zwarty, wysoki las, -silnie tłumią fale elektromagnetyczne nadawane z anten umieszczonych na wieżach nadajników "naziemnych" R-TV.
Im wyższa jest częstotliwość (czyli krótsza długość) fali nośnej sygnału, tym jego tłumienie przez las jest silniejsze, a więc poziom natężenia pola fal elektomagnetycznych w miejscu odbioru niższy.
ZAKRES II-UKF-FM i III-VHF
Sygnały programów radiowych w odległości do 65-75km od nadajników dużej mocy (tzw. wojewódzkich),
- w zakresie 87,5-108 MHz,
- oraz sygnały programów telewizyjnych w zakresie 174-230MHz (VHF-kanały 6-12),
w terenie zalesionym można odbierać względnie dobrze za pomocą anten kierunkowych typu Yagi-Uda, umieszczonych na wysokości ok. 7-10 metrów nad ziemią.
Taką wysokość zawieszenia anteny na zalesionej działce, można względnie niskim nakładem kosztów i pracy, uzyskać przez zainstalowanie odpowiednio dobranych anten (np. z e-sklepu Dipola) na dachu piętrowego domku z wysokim poddaszem, na maszciku z 2-3 metrowej rurki.
W celu zapewnienia trwałości anten i możliwości ich łatwej i bezpiecznej konserwacji,
anteny na dachu należy mocować jak najdalej od czynnych kominów a jak najbliżej włazu dachowego.
Na stromym dachu warto po prostu wykonać dodatkowy, oddzielny właz dachowy, umożliwiający konserwację anten wprost z włazu, bez konieczności wychodzenia na dach.
Jeśli domek jest parterowy, (najczęściej drewniany),
można anteny UKF-FM i VHF zamocować na szczycie masztu antenowego o wysokości 7-10 metrów, (wykonanego z rury stalowej, najlepiej ocynkowanej) i posadowionego na ziemi.
W celu umożliwienia okresowej, łatwej i bezpiecznej konserwacji anten,
maszt powinien być zamocowany we wkopanym w ziemię 1,5 metrowym stojaku-(jażmie z zawiasem), umożliwiającym bezpieczne kładzenie go na ziemi,
(tak jak niegdyś, było to robione np. w typowych masztach do zawieszania flag na boiskach szkolnych).
Dobrze byłoby aby stojak umożliwiał obracanie postawionego masztu, wokół jego własnej pionowej osi symerii, w celu precyzyjnego i łatwego ustawienia "kierunku" anten w stronę nadajnika.
Jeśli taki maszt postawimy przy szczytowej ścianie parterowego domku z wysokim poddaszem, to w celu ustabilizowania go w pionie, można maszt przymocować uchwytem śrubowym do tej ściany, w możliwie jak najwyższym punkcie, dogodnym do okresowego "odmocowania" -z okna poddasza lub z drabiny.
Pozwoli to uniknąć konieczności stosowania odciągów, przy tej wysokości masztu(7-10 m).
Maszty wysokości 10 m, wykonane z rur wodociągowych stalowych ocynkowanych (7m-1.5cala + 3m-1.25cala) można bez problemów kłaść i podnosić własnoręcznie w dwie, trzy osoby.
Jeśli taki maszt, o wysokośći od 7 do 10 metrów jest wykonany jako wolnostojący, należy wykonać 3 (lub 4) odciągi symetrycznie "rozstawione" co 120 (lub co 90) stopni, mocowane do masztu w około 2/3 jego wysokości.
Maszty antenowe na dachu jak i te posadowione na ziemi powinny być uziemione-odgromione zgodnie z odpowiednimi przepisami.
ZAKRES IV-V (470-790 MHz)
Dla sygnałów telewizyjnych nadawanych w zakresie UHF: 470-790MHz (kanały 21-60), jedynym rozwiązaniem "usuwającym" problem niskiego natężenia pola fal elektromagnetycznych sygnałów użytecznych (w wysokim: 20m-30m i rozległym lesie) jest wyniesienie anteny odbiorczej ponad poziom wieszchołków drzew.
Pojedyncze drzewa znajdujące się w pobliżu anteny odbiorczej na drodze przesyłu fal elektromagnetycznych od anteny nadajnika do anteny odbiorczej, mogą znacznie tłumić sygnał w zakresie 470-790 MHz (IV-V).
Takie kołyszące się na wietrze drzewa mogą też wywoływać wachania natężenia pola fal elektromagnetycznych dochodzące do 15db (14-krotnie) w miejscu odbioru.
Natomiast dla anteny znajdującej się w zwartym lesie lub anteny umiejscowionej na otwartym i nie zadrzewionym terenie, ale "zasłoniętej" od strony nadajnika telewizyjnego, wysoką ścianą gęstego lasu (blisko położoną tj. w odległości 100-200metrów),
osłabienie natężenia pola fal elektromagnetycznych 470-790MHz, (niejednorodnego na skutek tłumienia i zjawiska interferencji) może sięgać do 20-30dB (tj. 100 - 1000 krotnie).
EKONOMICZNA "PROWIZORKA".
Wybudowanie i podniesienie na własnej działce w lesie masztu antenowego o takiej wysokości (25m-30m), czyli pozwalającego wynieść anteny ponad poziom lasu jest bardzo kosztowne i nie opłacalne.
Maszty powyżej 30 metrów wymagają też (chyba) uzyskania specjalnych zezwoleń budowlanych.
Rozwiązaniem prowizorycznym i amatorskim jest mocowanie lekkich anten szerokopasmowych na wieszchołkach najwyższych drzew, "posiadanych" na położonej w lesie działce.
Drzewa w wysokim lesie mogą mieć wysokość od 17 do 30 metrów.
(Te na których przez osiem lat ja się huśtałem, miały najczęściej 21-27 m.)
Już samo podniesienie anteny (znajdującej się teoretycznie w zasięgu użytecznym danego nadajnika telewizyjnego) na wysokość ok. 25 metrów nad poziom ziemi, znacznie polepsza poziom napięcia sygnałów telewizyjnych indukowanych na antenie.
Dzieje się tak ponieważ antena odbiorcza lepiej "widzi" antenę nadawczą znajdującą się często za "sztucznym horyzontem" odległych wzniesień terenu, (nie widocznych lecz istniejących na drodze pomiędzy stacją nadawczą a naszym miejscem odbioru).
Tym samym antena odbiorcza, (na wysokości ok. 30 m) znajduje się więc w polu jednorodnym, o większym natężeniu fal elektromagnetycznych - można powiedzieć: "lepiej odbiera".
Stosowane obecnie nisko-szumowe przedwzmacniacze antenowe z powodzeniem niwelują straty sygnału wynikające z tłumiemia wnoszonego przez kabel koncentryczny o znacznej długości, łączący odbiornik TV z odległą anteną.
Dobry wpółosiowy przewód antenowy (tzw. instalacyjny, o średnicy żyły wewnętrznej 1.0-1.1 mm, całkowitej średnicy zewnętrznej ok.7mm,) np. Hirschmann KOKA799-DIGI ma tłumienie 16,8dB na 100 metrach przewodu, dla najwyższego stosowanego w Polsce, w odbiorze telewizji naziemnej (i najsilniej tłumionego w kablu) kanału nr.60 (tj. 782-790MHz).
Dobry szerokopasmowy przedzwmacniacz antenowy, np. firmy Telmor: PA-825,
- We=300 ohm,
- Wy=75 ohm,
- wzmocnienie G= 25dB,
- współczynnik szumów liczony łącznie z tłumieniem symetryzatora wejściowego F=3.6dB,
- maksymalny dopuszczalny poziom sygnału na wyjściu równy 104dBuV.
Jego odmiana rurkowa, PAR-825-U, bez symetryzatora,
- We=75 ohm,
- WY=75 ohm,
- współczynnik szumów F=2dB,
- wzmocnienie ok.25dB,
- maksymalny dopuszczalny poziom sygnału na wyjściu równy 105dBuV.
Wzmocnienie takiego przedwzmacniacza z "zapasem" równoważy tłumienie na 100 metrach dobrego kabla koncentrycznego.
"Zapas" 7dB spokojnie wystarczy na zrównoważenie strat np. 4-krotnego rozgałęźnika sygnału RCF-104 f-my Telmor lub jego odpowiednika f-my Satel PRS-0408.
Jeszcze lepszy jakościowo "wydaje się być:, (reklamowany na stronie internetowej firmy Anprel-plus),
przedwzmacniacz typu SWA-MGF_01 o wzmocnieniu 20-24db, dzięki deklarowanemu bardzo niskiemu współczynnikowi szumów własnych równemu 0.1- 0.2dB.
Oczywiście łączny współczynnik szumów tego przedwzmacniacza liczony wraz ze stratami szerokopasmowego symetryzatora wejściowego równymi ok.1.6dB w paśmie V, wyniesie prawdopodobnie ok. F=1.8dB.
Ale jest to i tak o ok.1.5dB lepiej od wszystkich pozostałych przedwzmacniaczy antenowych obecnych na naszym rynku.
Niestety, producent, (tak jak większość producentów przedwzmacniaczy szerokopasmowych) nie podaje wartości maksymalnego dopuszczalnego poziomu sygnału na wyjściu przedwzmacniacza i współczynnika szumów liczonego łącznie ze stratami symetryzatora wejściowego, tak jak np. to czyni f-ma Telmor.
Utrudnia to nieco teoretyczne szacowanie poprawy stosunku (sygnał do szumu), przy kalkulacjach instalatorskich czynionych w warunkach odbioru słabych sygnałów na granicy zasięgu nadajników TV.
BEZPIECZEŃSTWO NA "CZUBKU".
Każdy "czubek" instalujący antenę w pobliżu czubka drzewa powinien bezwzględnie mieć na sobie atestowany pas lub szelki bezpieczeństwa do pracy na wysokości, które można zakupić w sklepach z odzieżą ochronną.!!!
Ma się rozumieć, szelki lub pas muszą być zamocowane nieco poniżej miejsca naszej pracy, odpowiednią linką, tj. do grubszej części pnia,
na wypadek złamania się wieszchołka pod wpływem naszego ciężaru i nagłego rozchuśtania się wiotkiego wieszchołka wraz z "instalatorem", np. w skutek niespodziewanego podmuchu wiatru.
W wietrzne dni, ze względów bezpieczeństwa, nie zaleca się wypraw na wieszchołki drzew nawet bardzo odważnym "czubkom".
Nadmierne rozbujanie czubka, pardon wieszchołka można wyhamować przez odpowiednie balansowanie masą swego ciała.
Jeśli pomylimy fazę, amplituda wychyleń wieszchołka wzrasta i.. spadamy wraz z ułamanym wieszchołkiem i cenną anteną, parę metrów w dół, obijając się o gałęzie, aż zawiśniemy na lince bezpieczeństwa, (o ile oczywiście ją przypięliśmy do grubszej części pnia poniżej miejsca pracy.)
Uwaga!!,
łażenie po drzewie a właściwie "przeplatanie się" i zaczepianie z gałęziami i konarami w takiej "uprzęży bezpieczeństwa" skłania do pochopnego jej odpinania, czego stanowczo odradzam.
Zawsze w pierwszej kolejności pamiętajcie o własnym bezpieczeństwie, potem o jakości odbioru własnego telewizora.
Nie odpinajcie i nie zdejmujcie zabezpieczeń dopuki (pełni szczęścia, spełnieni pobytem na szczycie, zadowoleni z siebie) ostatecznie nie spuścicie .., się na ziemię.!!!
Dla tego przed wejściem na drzewo z anteną (i kablem antenowym) przymocowaną do rurki, należy wpierw dokonać wejścia bez anteny, aby "oczyścić sobie drogę", czyli;
- usunąć - odpiłować zbyt gęste gałęzie żywe,
- usunąć gałęzie uschnięte cienkie i grube, na całej długości pnia, od ziemi aż do wieszchołka.
Warto przy tym, zamocować jakieś trzy metry poniżej czubka (wieszchołka) drzewa linkę taterniczą siągającą aż do ziemi.
Linka ta przydaje się jako element bezpieczeństwa, przy ponownym wchodzeniu
oraz do szybszego (niż wchodzenie i schodzenie z drzewa) wciągania "ewentualnie upadłych" przedmiotów, tj; "kombinerek", kompasu, torby z: narzędziami, smarem i pędzlem do jego nakładania, ręcznikiem do wycierania rąk ze smaru i żywicy.
KOLEJNOŚĆ MONTAŻU
Przed wejściem na drzewo antenę mocujemy do cienkościennej (1.0mm-1.5mm), 3.5metrowej rurki ze stopu aluminium.
Na ziemi dokonujemy też:
1*.- poprawnego zamontowania przedwzmacniacza w puszce antenowej,
2*.- sprawdzenia poprawności "geometrii" elementów anteny,
3*.- przykręcenia (i przylutowania -dla pewności połączeń elektrycznych, korodujących na ogół pod wpływem wilgoci) przewodu koncentrycznego tj. ekranu i żyły wewnętrznej, do zacisków przedwzmacniacza,
4*.- mocnego przymocowania przewodu koncentrycznego do 3.5 metrowej rurki np. opaskami elastycznymi-zaciskowymi (aby w czasie wciągania anteny na drzewo przewód nie wyrwał się z zacisków w puszce antenowej pod własnym ciężarem,
5*.- wstępnego zakonserwowania anteny i miejsc połączeń galwanicznych (tj. przewodzących prąd elektryczny, tu: pomiędzy dipolami całofalowymi a symetryzatorem dopasowywującym - rozgałęziającym) typowym smarem do przekładni "Liten", odpornym na działanie wody,
oraz uszczelnienia puszki antenowej.
Ostatecznego, dokładnego "zasmarowania" i uszczelnienia smarem elementów anteny, puszki antenowej i jej mocowania do rurki dokonujem raczej pod wieszchołkiem drzewa,
tj. po wciągnięciu lub wniesieniu anteny z rurką na górę.
Uwaga, nadmiernie nasmarowana (upaćkana smarem) antena "robi się śliska" oraz "smaruje złośliwie nasze dłonie", więc trudno z nią wspinać się na drzewo.
W praktyce, w zależności od gęstości rozłożenia gałęzi i konarów, antenę częściowo wciągamy na lince a częściowo wnosimy aby jej "nie pokrzywić" i nie powyginać o elementy drzewa.
MOCOWANIE ANTENY "NA GÓRZE"
Przed wciągnięciem anteny z przymocowanym do niej przewodem koncentrycznym na drzewo, należy na ziemi rozwinąć przynajmniej 30-40 metrów przewodu antenowego i tak rozłożyć aby w trakcie wciągania o nic nie zaczepił.
Najlepiej jest, jeśli na ziemi druga osoba pilnuje prawidłowego wciągania anteny z przewodem na drzewo,
tj. przytrzymuje przewód od dołu -pomagając tym samym "lawirować" wciąganą anteną między gąłęziami,
i zapobiega ewentualnemu zaczepianiu się przewodu rozłożonego na ziemi o krzaczki i korzenie.
Wieszchołki drzew na ogół są cienkie, nie można na nie wejść, więc amator dobrego odbioru montujący antenę, nie ma możliwości bezpośredniego przymocowania jej tam.
Dla tego antenę należy najpierw przymocować do odpowiednio długiej, cienkościennej (1.0mm -1.5mm) rurki ze stopu aluminium, o długości 3,5m lub 4m.
Rurkę z anteną mocujemy (w kilku miejscach, -na niemal całej jej długości), opaskami-taśmami z włókna sztucznego lub linką elastyczną do wieszchołka drzewa, tak aby dolna krawędź płaskiego ekranu siatkowego anteny szerokopasmowej znajdowała się tuż nad wieszchołkiem drzewa.
Najpierw mocujemy do pnia dolny koniec rurki, a potem posuwamy się z "mocowaniem" w górę ku wieszchołkowi, licząc na to że rurka wystarczająco bezpiecznie, (dla nas samych), usztywnia coraz bardziej zwężający się pień.
Ostatecznego przymocowania rurki-maszcika "na sztywno do pnia wykonujemy po ustawieniu kierunku anteny według kompasu. Kilkustopniowe odchylenie w płaszczyźnie pionowej i poziomej od rzeczywistego kierunku (tj. w stronę nadajnika) nie ma znaczenia ze względu na dość szeroki, 60-stopniowy kąt "widzenia" anteny szerokopasmowej.
Jeśli chcemy się "bawić", możemy skorzystać z miernika sygnału, co jest w praktyce nieco bardziej praco-chłonne.
Uwaga!!!
Bujanie się anteny na drzewie w czasie silnych wiatrów nie powoduje bujania się obrazu na ekranie telewizora ani choroby morskiej abonentów oglądających w tym czasie program telewizyjny.
Innymi słowy umieszczanie odbiornika telewizyjnego w fotelu babuni na biegunach, celem zniwelowania odchyleń przemawiających w telewizji polityków, jak również zażywanie leków typu AVIOMARIN jest zbędne.
Pień przyrasta na grubości więc, co roku, (wraz z konserwacją lub przycinaniem gałązek wrastających w antenę), należy mocowanie rurki do pnia odpowiednio luzować, w przeciwnym wypadku taśma lub linki mocujące (krępujące) zostaną zarośnięte przyrastającą tkanką drzewną.
Takie "zarośnięcie" mocowania, uniemożliwia nam szybkie i bezproblemowe wymienienie wkładki przedwzmacniacza, w przypadku jego uszkodzenia np. od wyładowań atmosferycznych.
Aby czynność mocowania odbywała się względnie bezpiecznie, czyli praktycznie w wieszchołkowej części do pnia o grubości mogącej utrzymać "fana-adrenaliny" montującego antenę na sośnie lub świerku, "rurka-maszcik" MUSI mieć przynajmniej 3,5metra długości.
W sklepach z metalami kolorowymi takie rurki sprzedawane są na ogół w rozmiarach 3,5m lub 4m.
Rurka powinna mieć 38mm -42mm średnicy zewnętrznej, gdyż wiem z doświadczenia, że w czasie silnych wichur rurki o mniejszych średnicach po prostu się gięły.
Rurki aliminiowe -grubsze -tj. o średnicy zewnętrznej większej niż 42mm i grubości ścianki większej niż 1.5mm są w praktyce za ciężkie do montażu na czubku drzewa.
Spotykane w handlu cienkościenne rurki masztowe-stalowe ocynkowane, też są za ciężkie do montażu na czubkach drzew.
Wieszchołki drzew, wraz z gałązkami wieszchołkowymi, przyrastają co roku w górę i na boki, więc nawet jeśli zetniemy ich czubek ze stożkiem wzrostu, to z czasem wyrosną odgałęzienia pnące się w górę.
Istnieje więc potrzeba (zasadniczo) corocznego wdrapywania się na drzewo w celu przesunięcia anteny wraz maszcikiem w górę lub obcinania przyrastających gałązek, ( obijających się o antenę, w czasie silnych wiatrów więc mogących z czasem pogiąć lub uszkodzić antenę).
Ciekawe, "swoją drogą", co o takim zamocowanniu anteny mówią przepisy w zakresie ochrony przyrody i ekolodzy.
Najlepiej, do mocowania na czubkach drzew nadają się szerokopasmowe anteny synfazowe boczno-kierunkowe z reflektorami płaskimi, czyli tzw. siatkowe,
gdyż są względnie lekkie, co zapobiega zbytniemu wachaniu wieszchołka drzewa -pod wpływem wiatru i dodatkowego obciążenia wieszchołka dużym ciężarem anteny.
Świetne i trwałe anteny ASR-825 f-my Telkom-Telmor są solidne ale zbyt ciężkie do mocowania na cienkich czubkach drzew.
Sztywna rurka aluminiowa o długości 3.5m - 4.0m, przymocowana na długości 2.5m - 3.0m do pnia drzewa również, częściowo, zwiększa sztywność wieszchołka drzewa.
Co więcej, anteny szerokopasmowe mają kąt "widzenia" ok. 60 stopni w płaszczyźnie poziomej i ok. 45 stopni w płaszczyźnie pionowej, co łącznie zapobiega zbyt wielkim wachaniom sygnału,
(indukowanego na antenie bujającej się w czasie silnych wiatrów wraz wieszchołkiem drzewa, a widocznym w postaci zakłóceń i chwilowego pogorszenia obrazu na ekranie telewizora).
PRZEWÓD ANTENOWY
Koncentryczny przewód antenowy, o długości 27m -30m, "schodzący" w dół od anteny na wieszchołku drzewa może rozciągać się pod własnym ciężarem, i "ślizgać" względem żyły wewnętrznej, zmieniająć tym samym swój przekrój poprzeczny w strefie izolacja-ekran koncentryczny.
Takie "zmiany" fatalnie wpływają na właściwości falowe przewodu (impedancję falową) i pogarszają jakość przesyłanego sygnału.
Między innymi zwiększają one wartość niedopasowania impedancji pomiędzy anteną - przewodem - a odbiornikiem,
co może skutkować wzrostem poziomu sygnałów odbitych i ewentualnym wzbudzaniem się przedwzmacniacza antenowego.
Dla tego należy przewód prowadzić wzdłuż pnia jako nie naprężony, (tj. lekko zygzakiem z niewielkim zapasem długości -ok. 2-3m) oraz mocować do pnia co 1.5m -2.0m za pomocą elastycznych linek, umożliwiających luzowanie mocowania wraz z przyrastaniem pnia drzewa na grubość w następnych latach eksploatacji naszej anteny.
Problem konieczności luzowania mocowań przewodu do pnia można "rozwiązać" inaczej.
Wbijając w pień bardzo grube, stalowe-ocynkowane gwoździe budowlane, naprzemiennie co 0.7 metra, po przeciwnych stronach pnia, tak aby wystawały z pnia na szerokość solidnego buta.
Przewód antenowy mocujemy co 1.4 m do gwoździ, np. izolowanym drutem Cu-1,5 mm2.
Napór tkanki drzewnej przyrastającego pnia będzie przesuwał takie mocowanie przewodu antenowego "po gwoździu", odpada więc problem z luzowaniem mocowania przewodu do pnia, (stosowanego aby zapobiec "wrastaniu" go w pień).
Przymocowanie przewodu antenowego do pnia zapobiega przed jego zerwaniem lub kradzieżą przez okolicznych amatorów cudzej własności.
Wbite w pień solidne gwoździe posłużą nam w przyszłości jako stała i wygodna drabinka na drzewo, (zwłaszcza w tej dolnej części pnia gdzie nie ma już żywych i zdrowych gałęzi ułatwiających spinaczkę na drzewo).
Taka drabinka z gwoździ powinna zaczynać się jakieś 3 metry nad poziowem ziemi, tak aby łatwe wejście na drzewo wymagało przystawienia drabiny,
co zapobiega nierozważnym zabawom dzieci oraz wejściu na drzewo przez okolicznych złodzieji anten, ("licznych w okolicach" leśnych osiedli wypoczynkowych i działek rekreacyjnych).
Typowa, łączna długość kabla koncentrycznego niezbędnego w takiej instalacji antenowej wynosi od 40m do 70m,
dla tego aby uniknąć nadmiernych strat sygnału stosujemy niskotłumienne przewody antenowe solidnych firm tj. posiadające homologację Ministerstwa Łączności i Telekomunikacji, z żyłą wewnętrzną o średnicy minimum 1.1 milimetra, np. Nokia1.1/5.0, KOKA-799, CTF-1.13, (o tłumieniu max. 18dB/na 100metrów przewodu/dla f=800MHz).
Odradzam stosowanie przewodów antenowych bez homologacji, która nam (-pośredno), gwarantuje, że nabyliśmy produkt spełniający wszelkie wymogi jakości w zakresie parametrów elektrycznych i fizycznych.
Z przewodami bez homologacji, np. kupowanymi na targach wiejskich "bywa różnie",
najczęściej są przyczyną "wzbudzania" się przedwzmacniacza antenowego i wielokrotnych odbić sygnału, na skutek niedopasowania impedancji falowej przewodu do impedacji wejścia gniazda antenowego odbiornika i impedancji wyjściowej przedwzmacniacza równej 75 Ohm.
Zasadniczo tańsze, -homologowane- przewody instalacyjne w białym płaszczu zewnętrznym, przeznaczone są do stosowania wewnątrz budynków, (powinny być nie palne lub trudno palne) a ich trwałość w przypadku stosowania na zewnątrz jest krótka.
Wynosi ona ok.3-5 lat, gdyż ultrafioletowe promieniowanie słoneczne (UV) powoduje degradację, kruszenie i pękanie tworzywa PCV, z którego wykonany jest płaszcz zewnętrzny przewodu.
Firmowe przewody -homologowane- w (na ogół) czarnej powłoce polietylenowej, specjalnie odpornej na niszczące działanie czynników atmosferycznych, bakterii a zwłaszcza słonecznego promieniowania ultrafioletowego stosowane "na zewnątrz" wykazują trwałość rzędu 20-30lat.
Czarny przewód na drzewie w lesie, "nie rzuca się w oczy" złodziejom i "fundamentalistycznym estetom".
GRYZĄCY PROBLEM.
W niektórych miejscach lasu wiewiórki (moim zdaniem),
lub dzięcioły tresowane do uszkadzania przewodu przez chciwych "naprawczego zarobku" "czubkowych" instalatorów anten na czubkach drzew (zdaniem działkowiczów),
kaleczyły w górnej części drzewa zewnętrzny, płaszcz przewodu koncentrycznego.
Do uszkodzeń tego typu, dochodziło zarówno na przewodach w czarnej polietylenowej powłoce jak i w białej PCV.
Powodowało to zaciekanie wody deszczowej do wnętrza przewodu na całej jego długości.
Woda ta po dotarciu do wtyczki "rozłączki burzowej" (zamontowanej 1.5m nad ziemią u podnóża pnia drzewa) powodowała w niej korozję elektrolityczną wspomaganą napięciem stałym =12V zasilającym przedwzmacniacz w antenie,
a ostatecznie, ciągu kilkunastu godzin od ostatniego deszczu:
- zwarcie dla prądu stałego i dla prądów sygnału wysokiej częstotliwości,
- całkowine zniszczenie złączki wraz z "przeżarciem żyły wewnętrznej przewodu koncentrycznego wewnątrz złączki, czyli całkowity zanik sygnału.
Wciągnięcie przewodu koncentrycznego na całej długości, wzdłuż pnia drzewa, w wąż ogrodniczy zapobiegało takim uszkodzeniom przewodu przez domniemane fauny, pardon, zwierzaki.
W praktyce, aby "wciągnąć-wsunąć" 25metrów przewodu koncentrycznego w polietylonowy wąż ogrodniczy, bez demontażu anteny należało dokonywać tego w pozycji pionowej, naprężającej wąż i kabel, czyli na drzewie.
Dodatkowo należało smarować je w czasie wciągania, olejem jadalnym (najlepiej Kujawskim z pierwszego tłoczenia)
po przez wlewanie go za pomocą lejka do wnętrza węża oraz rozprowadzanie oleju po wciąganym przewodzie, dłonią zwilżoną obficie olejem, a poruszaną ruchami nacierająco-posuwisto zwrotnymi wzdłuż wsuwanego w wąż przewodu.
Górny koniec przewodu z wężem powinien być "wywinięty do dołu" aby do wnętrza nie zaciekała woda spływająca z góry, od anteny, po odsłoniętym tam kawałku przewodu koncentrycznego.
ZAKOPYWANIE KABLA
Przewód antenowy pomiędzy drzewem w domem należy umieścić w ciągłej, nie przerwanej, szczelnej osłonie z węża ogrodniczego i zakopać na głębokości ok. 30 centymetrów.
Odradzam prowadzenie przewodu górą, czyli np. przewieszanie go po konarach innych drzew bujających się podczas silnych wiatrów, do okna na piętrze domku.
Wąż ogrodniczy wraz przewodem koncentrycznym -wychodzące z ziemi (przy domu i przy drzewie ok. 1-metra nad ziemią) wywijamy w dół, aby zapobiec zaciekaniu wody deszczowej do wnętrza węża.
Prowadzenie przewodu w ziemi "nie rzuca się w oczy",
- zapobiega jego kradzieży,
- zmniejsza prawdopodobieństwo jego przypadkowego uszkodzenia,
- a na wypadek uderzenia pioruna przewód najpierw "wchodzi" w ziemię a potem do budynku.
Trasę przebiegu przewodu pod ziemią warto zapisać lub oznaczyć w sposób łatwy do odtworzenia, tak aby w czasie prac ziemnych, czy sadzenia drzewek, krzewów na działce rekreacyjnej, pamiętać o nim i nie uszkodzić go.
Aby wciągnąć przewód w wąż ogrodniczy, trzema je smarować celem obniżenia oporów tarcia, oraz odpowiernio rozłożyć i rozprostować na ziemi.
Kiedy, wraz ze wzrostem długości rosną opory tarcia, we "wsuwaniu jednego w drugi" pomaga:
- silne, cykliczne rozciąganie elastycznego węża ogrodniczego względem pozostającego w nim, częściowo wsuniętego kabla koncentrycznego, naprzemiennie przytrzymywanego i puszczanego dłonią przy wejściu do rury węża,
- wciąganie w pozycji pionowej z drzewa,
- lub w ostateczności podzielenie długiego węża ogrodniczego na pół, i szczelne połączenie połówek po całkowitym wciągnięciu przewodu.
ODŁĄCZ ANTENĘ W CZASIE BURZY!!!!
Nie należy korzystać z tak wykonanej instalacji antenowe w czasie burzy i wyładowań atmosferycznych.
Na drzewie na wysokoći 1.5 metra należy wykonać złączkę z lutowanych lub nakręcanych -ekranowanych!!-wtyków kątowych (np. wtyk WKW + gniazdo WKG, f-my Telkom-Telmor).
Tę złączkę (a właściwie "rozłączkę burzową") należy wraz z niewielkim- odcinkami przewodu koncentrycznego "wywinąć do góry" i zabezpieczyć od góry, przed zaciekaniem wodą deszczową za pomocą przezroczystego kołpaka wykonanego z dużej plastykowej butelki po napojach, przez odcięcie jej wąskiej części, czyli "szyjki".
Rozłączona na czas burzy "rozłączka burzowa" powinna mieć oddzielony wtyk kątowy od gniazda kątowego, czyli obie części złączki powinny znajdować się pod oddzielnymi kołpakami z plastykowych butelek, aby zmiejszyć prawdopodobieństwo przeskoku iskry od wyładowania atmosferycznego.
Wskazana jest okresowa (np. co dwa miesiące) konserwacja złączki preraratem do styków i złącz elektrycznych typu "Elekrosol" , "WD-40", itp.
Przypadkowo zamoczoną złączką należy przedmuchać pompką rowerową lub samochodową i zakonserwować dowolnym aerozolowym preparatem do styków elektrycznych.
W CELU UNIKNIĘCIA W CZASIE BURZY:
- ewentualnego uszkodzenia przedwzmacniacza antenowego, zasilacza antenowego, odbiornika telewizyjnego,
- porażenia prądem elektrycznym,
- pożaru domu,
>>> należy bezwzględnie i każdorazowo, przed wyjazdem z działki i przed burzą, w następującej kolejności:
1. - odłączyć zasilacz antenowy i telewizor od sieci elektrycznej 230V, i odsunąć ich wtyczki sieciowe od sieciowego gniazdka ściennego na odległość minimum 1-metra,
2. - odłączyć przewód antenowy od telewizora, magnetowidu, ewentualnie od innych odbiorników,
3. - rozłączyć "rozłączkę burzową" na drzewie, tak aby jej metalowe części nie stykały się ze sobą i były rozsunięte na odpowiednio bezpieczną odległość, tj. umieścić oba końce "rozłączki burzowej" pod oddzielnymi kołpakami z plastyku.
ISKIERNIK-ODGROMOWY
Uwaga!!
Na miejscu zamocowania "rozłączki burzowej" tj. przy drzewie można zaistalować profesjonalny iskiernik odgromowy, (stosowany w zabezpieczaniu "przewieszanych" między budynkami" koncentrycznych kabli dystrybucyjnych telewizji kablowych),
do którego, -aby działał poprawnie-, należy wykonać odpowiedni uziom.
Uziom wykonujemy z odpowiednio długiej taśmy "odgromowej" stalowej-ocynkowanej zakopanej na głębokości co najmniej 1.7metra, lub 6-metrowych "szpilek" wbitych w grunt.
"Szpilek" wbijamy lub zakopujemy taśmy tak dużo, aby rezystancja uziomu wynosiła nie więcej niż 10-Ohm, nawet w okresie długotrwałej suszy.
W piaszczystym gruncie, jeśli mamy na działce studnię wierconą, celem uzyskania odpowiednie niskiej rezystancji uziomu, możemy uziom dołączyć do stalowej rury studziennej za pomocą odpowiedniego zacisku odpornego na korozję -pogarszającą jakość uziomu.
Wykonywaniem profesjonalnie wbijanych lub wierconych uziomów "szpilkowych" i instalacji odgromowych (przydatnych również na drewnianym domku w lesie) zajmują się instalatorzy urządzeń elektrycznych.
PZDR, Jerzy Cieślański.